Microsoft, Yapay Zekâ Kaynaklı Emisyonları Telafi Etmek İçin 4.9 Milyon Ton Atığı Toprağa Gömüyor

Microsoft, yapay zekâ yatırımlarının doğrudan artırdığı karbon salımını telafi edebilmek için çevreye yönelik tartışmalı bir projeye imza attı. Şirket, 4.9 milyon tonluk atığı yerin 1.500 metre altına gömeceği gizli bir anlaşmaya onay verdi. Bu adım, Microsoft’un sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda attığı en kapsamlı girişimlerden biri olarak kayıtlara geçti.

Microsoft’un Yapay Zekâ Atılımı Emisyonları Yükseltti

Microsoft’un OpenAI’a yaptığı milyarlarca dolarlık yatırım, şirketin yapay zekâ alanındaki hedeflerini hızlandırdı. Copilot başta olmak üzere çok sayıda serviste yapay zekâ entegrasyonuna ağırlık veren Microsoft, bu kapsamda enerji tüketimini de ciddi şekilde artırdı.

Şirketin 2020’ye kıyasla toplam karbon emisyonu yüzde 23.4 artarken enerji tüketimi yüzde 168 yükseldi. Gelir tarafında yaşanan yüzde 71’lik büyüme ise emisyonlardaki bu artışı gölgede bırakmadı. Artan enerji talebi nedeniyle çevre üzerindeki baskı da katlanarak büyüdü.

Microsoft, çevreye olan etkisini azaltmak amacıyla Vaulted Deep isimli atık yönetim firmasıyla 12 yıllık bir anlaşma imzaladı. Bu anlaşma sayesinde, tarım atıkları, gübre ve kanalizasyon atıkları gibi organik maddeler toplanarak kalın bir sıvı hâline getiriliyor ve yaklaşık 5.000 feet derinliğindeki tuz mağaralarına enjekte ediliyor.

Bu yöntem sayesinde, normal şartlarda açık alanda bırakıldığında karbondioksit salan atıklar, atmosfere zarar vermeden izole ediliyor. Projenin toplam bedeli açıklanmasa da Vaulted Deep’in ton başına 350 dolar ücret talep ettiği biliniyor. Bu hesaba göre, anlaşmanın maliyeti yaklaşık 1.7 milyar dolar düzeyinde olabilir. Ancak firma CEO’su Julia Reichelstein, Microsoft’un bu rakamı ödemediğini ve maliyetin zamanla düşeceğini ifade etti.

Microsoft’un Vaulted Deep ile yaptığı bu anlaşma, şirketin karbon salımını sıfıra indirme hedefinin bir parçası. Nisan ayında AtmosClear ile yapılan başka bir anlaşma kapsamında 6.75 milyon ton karbon salımının giderilmesi hedeflenmişti.

Microsoft Başkanı Brad Smith, yaptığı açıklamada şirketin 2030 yılına kadar karbon negatif olma hedefini yineledi. Smith, bu hedefin kolay ulaşılacak bir adım olmadığını belirterek, sürecin bir “maraton” olduğunu vurguladı.

OpenAI ile Gerilim Artarken Microsoft Alternatif Arayışına Girdi

Yapay zekâ alanındaki iş birliğiyle öne çıkan Microsoft ve OpenAI arasındaki ilişkiler son dönemde gerilimli bir hâl aldı. Microsoft’un, OpenAI’ın kâr odaklı dönüşüm planlarına mesafeli durduğu ve olası bir anlaşmazlık durumunda geri adım atmaya hazırlandığı iddia ediliyor. Ayrıca OpenAI cephesinin de 2030’dan önce AGI (Genel Yapay Zekâ) ilan ederek Microsoft ile bağlarını koparma planları yaptığı belirtiliyor. Bu durum karşısında Microsoft, kendi yapay zekâ modellerini geliştirme ve Copilot’ta üçüncü taraf çözümleri test etme sürecine yöneldi.

Microsoft’un sürdürülebilirlik vizyonu, yalnızca bugünkü emisyonları değil geçmişten gelen karbon ayak izini de ortadan kaldırmayı kapsıyor. Ancak yapay zekâ ve bulut teknolojilerine yapılan büyük yatırımlar, bu hedefin önünde ciddi bir engel oluşturuyor.

Yine de şirket, Vaulted Deep gibi iş birlikleriyle çevresel sorumluluğunu yerine getirme niyetini sürdürüyor. Yerin altına gömülen organik atıklar sayesinde karbon salımının büyük kısmı kontrol altına alınabilir. Bu uygulamanın, uzun vadede teknoloji sektörüne örnek teşkil edip etmeyeceği ise zamanla netlik kazanacak.