ABD Uzay ve Havacılık Dairesi NASA ile savunma teknolojisi şirketi AeroVironment, Mars yüzeyinde keşif yapmak üzere altı helikopteri aynı anda gezegene bırakmayı planlayan çarpıcı bir projeyi kamuoyuyla paylaştı. “Skyfall” adı verilen bu proje, daha önce Mars’ta uçuş gerçekleştiren ilk insan yapımı araç olan Ingenuity helikopterinin başarısından ilham alıyor.
Geliştirilen Sistem Mars Biliminde Yeni Bir Sayfa Açabilir
Proje kapsamında altı keşif helikopteri, Mars atmosferine iniş sırasında daha büyük bir uzay aracından serbest bırakılacak. Bu radikal yöntem, klasik iniş platformlarına olan ihtiyacı ortadan kaldırmayı hedefliyor. AeroVironment tarafından yapılan açıklamada, iniş platformlarının yüksek maliyetli ve teknik olarak karmaşık yapılar olduğu, Skyfall ile bunun bertaraf edilmek istendiği belirtildi.
Skyfall’ın temelinde, 2021’de Mars’ta ilk motorlu uçuşu gerçekleştiren Ingenuity helikopteri yer alıyor. Ingenuity üç yıl boyunca 72 uçuşla görevini beklenenden çok daha başarılı şekilde tamamladı. Yeni tasarım, bu başarılı yapının geliştirilmiş ve çoğaltılmış hâli olarak dikkat çekiyor.
Skyfall’da görev alacak altı helikopterin temel amacı, gelecekte insanlı görevlerin iniş yapabileceği alanları tespit etmek ve su kaynaklarını araştırmak olacak. NASA ile birlikte özel sektörün belirlediği potansiyel iniş bölgeleri, bu helikopterlerin uçuş rotasında yer alacak. AeroVironment yöneticilerine göre bu helikopterler sayesinde Mars’ın keşfi çok daha hızlı ve düşük maliyetli şekilde ilerleyecek.
Şirketin uzay girişimleri direktörü William Pomerantz, Skyfall’ın geleneksel keşif araçlarına kıyasla daha az bütçeyle daha fazla veri toplayabileceğini vurguladı. Projenin özellikle Mars yüzeyinde geniş alanları havadan tarama kapasitesiyle öne çıkacağı ifade edildi.
Skyfall girişimi teknik açıdan ne kadar etkileyici olsa da, finansman konusunda belirsizlikler barındırıyor. AeroVironment projeye iç kaynaklardan yatırım yapmaya başladı. Ancak NASA’nın bütçesinde planlanan ciddi kesintiler projenin geleceğini tehdit ediyor.
Trump yönetimi tarafından gündeme getirilen bütçe kısıntıları, birçok bilimsel çalışmanın ertelenmesine veya tamamen iptal edilmesine neden oldu. NASA’nın Jet İtki Laboratuvarı’nın kısa süre önce bazı uydular için adeta “kapatıyoruz” satışına çıkması, ajanstaki finansal sıkıntının boyutunu gösteriyor.
Skyfall, yalnızca insanlı görevlerin altyapısını hazırlamakla kalmayacak. Projenin sağlayacağı havadan görüntüleme kapasitesi, Mars’taki geçmiş yaşama dair ipuçlarını da ortaya çıkarabilir. AeroVironment’ın otonom sistemler başkanı Trace Stevenson, helikopterlerin bilim dünyasına detaylı ve kullanılabilir veriler sunacağını ifade etti.
Şirket daha önce uzay tabanlı lazer iletişim sistemleri ve anten altyapıları geliştirmişti. Bu teknolojilerin Mars keşiflerinde ne ölçüde etkili olacağı ise görev başladığında netlik kazanacak.
