İngiltere, Çocuk Sığınmacıların Yaşını Yapay Zekâ ile Tespit Etmeye Hazırlanıyor
İngiltere’de sınır yetkilileri, çocuk olduğunu belirten sığınmacıların yaşını tespit etmek amacıyla yapay zekâ teknolojisine yöneliyor. İçişleri Bakanlığı tarafından başlatılan yeni uygulama kapsamında, yaşın yüz hatları üzerinden tahmin edilmesini sağlayan bir sistemin test edileceği açıklandı.
Eleştirilen Sistem Yerine Yüz Tanıma Teknolojisi Getirilecek
İngiltere Göç Bakanı Angela Eagle, parlamentoya gönderdiği yazılı açıklamada, yaş tespiti konusunda en uygun maliyetli yöntemin yüz tanıma tabanlı yapay zekâ sistemi olduğunu ifade etti. Eagle, milyonlarca doğrulanmış görüntüyle eğitilen sistemin, yaş konusunda belirli bir doğruluk payı ile tahmin yapabildiğini belirtti. Bu sistemin, yaş konusunda şüphe duyulan durumlarda hızlı ve pratik bir çözüm sunacağı düşünülüyor.
Yapay zekâ destekli yaş tahmin sisteminin duyurulduğu gün, Sınır ve Göç Başmüfettişi David Bolt tarafından hazırlanan bir rapor yayımlandı. Raporda, yıllardır uygulanan yaş tespit sistemlerinin ciddi şekilde aksadığı vurgulandı. Özellikle Dover’daki ilk kabul merkezlerinde yaşanan sorunların, sığınmacı çocukların ruh sağlığı üzerinde olumsuz etkiler bıraktığı belirtildi.
Bolt, birçok gencin yaşına inanılmadığını, sürecin psikolojik yıkıma yol açtığını söyledi. Rapor, İçişleri Bakanlığı’nın yalnız çocuk sığınmacılarla ilgili karar yetkisinin elinden alınmasını öneren akademik çalışmalara da atıfta bulundu.
İngiltere’de kamu hizmetlerinde yapay zekâ kullanımı giderek artıyor. Daha önce John Lewis, internetten yapılan bıçak satışlarında yaş kontrolünü sağlamak amacıyla benzer bir yüz tanıma teknolojisini devreye sokacağını açıklamıştı. İçişleri Bakanlığı da sahte evlilikleri tespit etmek amacıyla yapay zekâ tabanlı sistemlerden faydalanıyor. Ancak bu sistem, belirli uyrukları daha sık hedef aldığı gerekçesiyle eleştirilerin odağında yer alıyor.
Bilim ve Teknoloji Bakanı Peter Kyle ise geçtiğimiz günlerde OpenAI ile yapılan bir iş birliğini duyurdu. Anlaşma kapsamında adalet, güvenlik ve eğitim gibi farklı alanlarda yapay zekâ kullanımının artırılması planlanıyor. Mültecilerle ilgilenen sivil toplum kuruluşları da yaş tespiti uygulamalarındaki hatalara dikkat çekiyor. Mülteci Konseyi tarafından yayımlanan rapora göre, son 18 ayda en az 1.300 çocuk yanlışlıkla yetişkin kategorisine alındı. Bu durum, hem hukuki hakların ihlâline yol açtı hem de çocuklara özel koruma mekanizmalarının devre dışı kalmasına neden oldu.
Yeni sistemin ilk olarak pilot bölgelerde denenmesi planlanıyor. Eğer testler başarılı olursa, yüz tanıma destekli yaş tespit teknolojisi 2026 yılı boyunca resmî kontrollerin bir parçası hâline getirilecek. Uygulama, şimdiden kamuoyunda gizlilik, ayrımcılık ve etik kaygılarla tartışılmaya başlandı.
