AB Veri Merkezlerinde Enerji ve Su Verimliliğini Zorunlu Hale Getiriyor

Avrupa Komisyonu, yapay zekâ yatırımlarının hızlandırdığı veri merkezi büyümesinin enerji ve su kaynakları üzerindeki baskısını izlemek için yeni bir derecelendirme sistemi önerdi. 21 Eylül 2026’da açıklanan düzenleme, 500 kW kapasiteye sahip veri merkezi işletmecilerinin enerji ile su verimliliğine ilişkin göstergeleri AB tarafından tasarlanan bir etiket sistemi üzerinden açıklamasını öngörüyor. Avrupa Birliği, veri merkezi kapasitesini 2035’e kadar üç katına çıkarmayı hedeflerken yeni sistemle verimlilik karşılaştırmalarını şeffaflaştırmayı planlıyor.

Yeni Etiket Sistemi Veri Merkezi Verimliliğini Gösterecek

Brüksel’deki Avrupa Komisyonu düzenlemesi, 500 kW ve üzerindeki tesislerin enerji ile su performansını ortak göstergeler üzerinden raporlamasını öngörüyor. Yeni derecelendirme yaklaşımı, operatörlerin yalnızca tüketim miktarlarını bildirmesinden ziyade tesislerin kaynakları ne kadar verimli kullandığını karşılaştırmaya odaklanıyor. Avrupa Komisyonu, elektronik olarak oluşturulacak etiketlerin veri merkezlerinin sürdürülebilirlik performansını daha kolay karşılaştırmasını hedefliyor.

Avrupa Komisyonu, veri merkezlerinin yerel su kaynakları üzerindeki baskısını da değerlendirme kapsamına alıyor. Operatörler, tesislerin su kullanımı ile bulunduğu bölgedeki su stresi arasındaki ilişkiyi açıklamak zorunda olacak. Tesislerin atık ısıyı yakın binalara veya ısıtma şebekelerine aktarabilmesi gibi enerji sistemine sağlayabileceği hizmetler de raporlama kapsamında yer alacak.

Frankfurt’taki Avrupa enerji politikası verileri, veri merkezlerinin yapay zekâ, bulut bilişim, dijital hizmetler ile veri depolama altyapısının temel bileşenlerinden biri haline geldiğini gösteriyor. Avrupa Komisyonu, veri merkezlerinin küresel elektrik tüketiminin yaklaşık yüzde 1,5’ini oluşturduğunu belirtirken yapay zekâ için kullanılan yüksek performanslı hesaplama sistemlerinin elektrik talebini 2030’a kadar ciddi ölçüde artırabileceğini bildiriyor.

Avrupa Birliği’nin kapasite hedefi, enerji altyapısı üzerindeki baskının neden büyüdüğünü de ortaya koyuyor. Komisyonun stratejik yol haritası, Birliğin veri merkezi kapasitesini 2035’e kadar üç katına çıkarmayı hedeflediğini belirtirken Haziran 2026 tarihli çalışmalarda enerji sistemi ile yapay zekâ altyapısının birlikte planlanması gerektiği vurgulanıyor.

Avrupa’daki veri merkezi yatırımları açısından enerji verimliliği, yalnızca işletme maliyetleriyle sınırlı bir konu olmaktan çıkıyor. Yapay zekâ sunucularının yüksek işlem gücü gerektirmesi elektrik talebini artırırken bu sistemlerin soğutulması için kullanılan su da tesislerin çevresel ayak izinin önemli bir bölümünü oluşturabiliyor. Avrupa Komisyonu, enerji talebinin yanı sıra soğutma suyu ihtiyacını da veri merkezlerinin çevresel etkilerinin temel unsurlarından biri olarak değerlendiriyor.

Brüksel’deki yeni düzenleme, veri merkezlerinin toplam elektrik tüketimine doğrudan bir üst sınır getirmiyor. Komisyon aynı zamanda operatörlerden tesisin toplam güç kullanımını yeni etiket kapsamında açıklamalarını istemezken enerji ile su verimliliğine ilişkin standartlaştırılmış göstergeleri öne çıkarıyor. Böylece düzenleyici yaklaşım, doğrudan tüketim kotası uygulamak yerine yatırımcıların, işletmelerin ve kamu kurumlarının tesisleri verimlilik açısından karşılaştırabileceği ortak bir çerçeve oluşturuyor.

Avrupa Birliği’nin mevcut enerji verimliliği mevzuatı, 500 kW üzerindeki veri merkezleri için kamuya açık raporlama yükümlülüklerinin temelini daha önce oluşturmuştu. 2024 yılında yürürlüğe giren ortak raporlama çerçevesi, enerji performansı ile sürdürülebilirlik göstergelerinin Avrupa veri tabanında toplanmasını başlatırken yeni derecelendirme sistemi söz konusu verilerin karşılaştırılabilir bir etikete dönüştürülmesini amaçlıyor.

Brüksel’deki Komisyon çalışmaları, derecelendirme sistemini daha kapsamlı bir düzenleyici sürecin ilk aşamalarından biri olarak konumlandırıyor. Avrupa Birliği, veri merkezleri için enerji ve su verimliliğine ilişkin asgari performans standartları üzerinde de çalışma yürütürken Komisyonun ilgili hazırlık çalışması verimlilik standartlarının ortak bir Avrupa çerçevesiyle belirlenmesini hedefliyor.

Avrupa’daki işletmeler için veri merkezi seçimi, yeni sistem yürürlüğe girdikten sonra enerji performansı ile kaynak kullanımının daha görünür olduğu bir satın alma sürecine dönüşebilir. Kurumsal bulut hizmetleri, yapay zekâ altyapıları ve yüksek performanslı hesaplama sistemleri kullanan şirketler, sağlayıcıların sürdürülebilirlik göstergelerini altyapı tercihlerinde daha fazla dikkate alabilir. Türkiye’deki Avrupa Birliği bağlantılı teknoloji şirketleri de Avrupa pazarına yönelik veri merkezi yatırımlarında benzer raporlama ve verimlilik kriterlerini izlemek durumunda kalabilir.

Avrupa Komisyonu’nun 21 Eylül 2026 tarihli paketi, veri merkezlerinde enerji tüketimi, su kullanımı, yenilenebilir enerji, atık ısı kullanımı ile şebeke esnekliğini aynı sürdürülebilirlik çerçevesinde ele alıyor. Üye ülkeler ile Avrupa Parlamentosu’nun düzenlemeye itiraz süresi iki ay olarak belirlenirken sistemin sonraki aşamasında asgari performans standartlarına geçiş için ayrı bir düzenleyici çalışma yürütülmesi bekleniyor.