Meta’nın Kameralı Gözlükleri Avrupa’da Gizlilik Tepkileriyle Karşılaşıyor
Hollanda’nın büyük gözlük perakende zincirlerinden Hans Anders, gizlilik endişeleri nedeniyle Meta imzalı Ray-Ban Meta akıllı gözlüklerinin Hollanda ile Belçika’daki satışlarını askıya aldı. Şirket, kararını 2 Ekim 2026’da akıllı gözlüklerin kullanım koşulları hakkındaki toplumsal ve siyasi tartışmalarla ilişkilendirdi. Avrupa’da gizli kayıt ihtimaline yönelik tepkiler büyürken tüketici kuruluşları Meta’dan ürün tasarımında ve gizlilik önlemlerinde değişiklik yapmasını talep ediyor.
Hans Anders, Ray-Ban Meta Satışlarını İki Ülkede Askıya Aldı
Hollanda merkezli Hans Anders, kameralı gözlüklerin kullanımına ilişkin tartışmaların ardından satış politikasını değiştirdi. Şirket sözcüsü, kararın akıllı gözlüklerin hangi koşullarda kullanılabileceğine yönelik kamuoyu tartışmalarıyla bağlantılı olduğunu açıkladı.
Hans Anders’in bağlı olduğu Nexeye grubu, Hollanda, Belçika, Almanya, Avusturya ve İsveç genelinde 776 mağaza işletiyor. Şirket, Ray-Ban Meta gözlüklerini yalnızca Hollanda ile Belçika’da satıyordu. Dolayısıyla alınan karar, grubun diğer üç ülkedeki ürün satışlarını doğrudan etkilemiyor.
Hollanda Veri Koruma Kurumu AP, Eylül 2026’da yayımladığı uyarıda akıllı gözlüklerle kaydedilen ve kişilerin kimliğini belirlemeye yarayan görüntülerin paylaşılması konusunda mevcut gizlilik kurallarına işaret etti. Kurumun değerlendirmesine göre tanınabilir kişilerin görüntülerinin yayımlanması veya paylaşılması, genel olarak ilgili kişilerin iznini gerektiriyor.
Kamusal alanlarda görüntüye giren herkesin önceden iznini almak pratik açıdan güçlük oluşturduğu için akıllı gözlüklerin günlük kullanımı hukuki tartışmalara konu oluyor. Özellikle kullanıcıların çevrelerindeki kişileri fark ettirmeden kaydedebilmesi, kişisel verilerin korunması açısından temel endişeler arasında yer alıyor.
Hollanda tüketici hakları kuruluşu Consumentenbond da Meta’nın ürünlerini gizlilik mevzuatına uygun hâle getirmemesi durumunda şirkete karşı hukuki süreç başlatacağını duyurdu. Çevrim içi istismarlarla mücadele eden Offlimits ise Meta ile Ray-Ban markasının sahibi EssilorLuxottica şirketine satışları gönüllü olarak durdurma çağrısı yaptı.
Meta, tartışmalara yanıt olarak kameralı gözlüklerin geliştirilmesine devam ettiğini açıkladı. Şirket sözcüsü, fotoğraf veya video kaydı sırasında gözlüğün ön tarafındaki parlak ışığın yanıp söndüğünü ve kullanıcıların söz konusu göstergeyi kapatamadığını belirtti.
Meta ayrıca kamera göstergesinin kapatılması veya donanıma müdahale edilmesi durumunda kameranın devre dışı kaldığını ifade ediyor. Şirketin açıklaması, kayıt işleminin çevredeki kişiler tarafından fark edilmesini sağlayan teknik önlemlere dayanıyor.
Ancak gizlilik tartışmasının merkezinde yalnızca kayıt göstergesinin bulunması yer almıyor. Ürünlerin günlük yaşamda sürekli taşınabilmesi, kamera kullanımının çevredeki kişiler tarafından her zaman kolayca fark edilmemesi ve görüntülerin daha sonra dijital platformlarda paylaşılabilmesi, düzenleyici kurumların değerlendirdiği riskleri genişletiyor.
İngiltere’de pub zinciri Wetherspoon, müşterilerin Meta akıllı gözlüklerini kullanmasına yönelik kısıtlamalar getirdi. İşletme, kararında kişilerin bilgisi dışında görüntü kaydedilmesi ihtimalini gerekçe gösterdi.
ABD’de ise Meta ile EssilorLuxottica, gözlüklerle kaydedilen görüntülerin içerik incelemesi yapan insan çalışanlar tarafından görüntülendiği iddiasıyla açılan bir davayla karşı karşıya. Davada, videolarda yer alan kişilerin söz konusu incelemeden haberdar olmadığı ileri sürülüyor; iddiaların hukuki süreçte değerlendirilmesi gerekiyor.
Gözlüklerin satışını ve kullanımını çevreleyen tartışmalar, giyilebilir teknoloji üreticilerinin yalnızca cihaz güvenliğini değil çevredeki kişilerin mahremiyetini de tasarım aşamasında ele almasını gerektiriyor. Türkiye’de de kameralı giyilebilir cihazların yaygınlaşması, kişisel verilerin korunması, görüntü kaydı ve izinsiz paylaşım konularını gündeme taşıyabilir.
Hans Anders’in kararı, akıllı gözlüklerin ticari yayılımında perakendecilerin de gizlilik tartışmalarına göre pozisyon alabileceğini gösteriyor. Meta ile EssilorLuxottica’nın ürün tasarımında veya kullanım politikalarında atacağı adımlar, Avrupa’daki tüketici tepkilerinin ve olası düzenleyici müdahalelerin seyrini etkileyebilir.
