Yapay Zekânın Akıl Yürütme Yeteneği Enerji Maliyetlerini Ciddi Oranda Artırıyor
Yapay zeka akıl yürütme modelleri, bin yazılı komuta yanıt vermek için bu özelliği olmayan veya kapatılmış alternatiflerinden ortalama 100 kat daha fazla güç kullanıyor. Perşembe günü yayınlanan bir araştırma, bu yeni sistemlerin enerji açısından çok daha yoğun olabileceğini ortaya koydu. Bulgular, yapay zekanın enerji şebekeleri üzerindeki baskısına ilişkin endişeleri artırıyor.
Araştırma 40 Farklı Açık Kaynaklı Modelin Enerji Verimliliğini Ölçtü
Çalışma, Hugging Face araştırma bilimcisi Sasha Luccioni ve Salesforce AI sürdürülebilirlik başkanı Boris Gamazaychikov liderliğindeki AI Energy Score projesi tarafından yürütüldü. Araştırmacılar, OpenAI, Google ve Microsoft’un yazılımları da dahil olmak üzere 40 açık ve ücretsiz yapay zeka modelini değerlendirdi. Enerji tüketimindeki farklılıkların bazı modellerde çok daha geniş olduğu görüldü.
Çin merkezli DeepSeek’in R1 modelinin sadeleştirilmiş bir sürümü, akıl yürütme özelliği kapalıyken yalnızca 50 watt saat enerji tüketti. Bu miktar, 50 watt’lık bir ampulü bir saat çalıştırmak için gereken güce eşdeğer. Aynı modelin akıl yürütme özelliği açıkken aynı görevleri tamamlamak için 308.186 watt saat enerji gerektirdi. Bu oran, akıl yürütmenin enerji maliyetini çarpıcı şekilde gözler önüne serdi.
Araştırmacılar, güç kullanımındaki farkı test etmek için tüm modelleri aynı bilgisayar donanımında çalıştırdı. Her model için basit sorulardan karmaşık matematik problemlerine kadar aynı komutları kullandılar. CodeCarbon adlı bir yazılım aracı ile enerji tüketimini gerçek zamanlı olarak izlediler.
Son dönemde sektörün önde gelen isimleri, yapay zekanın artan enerji tüketiminin bir gereklilik olarak ele alınması gerektiğini açıkça ifade etti. Microsoft CEO’su Satya Nadella, sektörün yapay zekâ veri merkezleri için sosyal izin kazanması gerektiğini belirtti. Nadella, bu iznin ancak teknolojinin toplumsal fayda sağlamak ve geniş kapsamlı ekonomik büyümeyi desteklemek için kullanılmasıyla mümkün olabileceğini vurguladı.
Yapay zekanın artan enerji ihtiyaçları giderek daha fazla incelemeye tabi tutuluyor. Teknoloji şirketleri yapay zekayı desteklemek için daha fazla ve daha büyük veri merkezleri inşa etmek için yarışırken, sektör gözlemcileri enerji şebekeleri üzerindeki baskı ve tüketiciler için enerji maliyetlerinin artması konusunda endişelerini dile getiriyor.
Eylül ayında yapılan bir Bloomberg araştırması, veri merkezlerine yakın bölgelerde toptan elektrik fiyatlarının son beş yılda yüzde 267’ye kadar arttığını ortaya koydu. Microsoft, Google ve Amazon daha önce veri merkezi inşasının uzun vadeli iklim hedeflerini karmaşıklaştırabileceğini kabul etmişti.
Araştırmacılar, güç tüketimindeki artışın büyük ölçüde akıl yürütme modellerinin yanıt verirken çok daha fazla metin üretmesinden kaynaklandığını belirtti. Yeni raporun amacı, yapay zeka enerji ihtiyaçlarının nasıl evrildiğini daha iyi anlamak. Sasha Luccioni, insanların farklı eylemlere uygun farklı yapay zeka model türleri olduğunu daha iyi anlamasına yardımcı olmayı umuyor.
Her sorgu, hesaplama açısından en yoğun yapay zeka akıl yürütme sistemlerine erişim gerektirmiyor. Luccioni, yapay zekayı daha akıllıca kullanmamız gerektiğini vurguladı. Doğru görev için doğru modeli seçmenin önemli olduğunun altını çizdi.
