Windows 11, Intel APX Desteğiyle 64 Bit Performansını Artırmaya Hazırlanıyor

Microsoft, Windows 11 için Intel’in Advanced Performance Extensions (APX) komut seti desteğini test etmeye başladı. Windows 11’in gelecekteki Rubidium kod tabanını kullanan 29695 numaralı Insider derlemesinde yer alan yeni ayar, geliştiricilerin APX özelliğini etkinleştirerek işlemci performansına yönelik iyileştirmeleri denemesini sağlıyor. Test aşamasındaki desteğin hangi kararlı Windows sürümüne ulaşacağı henüz açıklanmazken teknoloji, işlemci kayıtçılarının sayısını artırarak 64 bit yazılımların daha verimli çalışmasını hedefliyor.

Microsoft, Windows 11 Insider Sürümüne APX Ayarı Ekledi

Windows 11 performans geliştirmeleri kapsamında test edilen yeni özellik, Insider kullanıcılarının karşısına APX desteğini etkinleştiren bir anahtar olarak çıkıyor. Windows meraklısı Xeno’nun paylaştığı bilgilere göre Rubidium kod tabanını kullanan 29695 numaralı derlemede bulunan ayarın açıklamasında, Windows’un daha yüksek performans için APX kullanmasına izin veren bir ifade yer alıyor. Kullanıcılar anahtarı etkinleştirdiğinde işletim sistemi yeniden başlatma talep ediyor.

Microsoft’un özelliği şu anda test ortamında değerlendirmesi, genel kullanıma sunulması için henüz zaman gerektiğini gösteriyor. Rubidium kod tabanının Windows 11 27H2 sürümüyle ilişkili olabileceği değerlendiriliyor; ancak Microsoft, APX desteğinin nihai sürümünü veya dağıtım takvimini doğrulamış değil.

Yeni özellik, Windows 11’in performans odaklı geliştirmelerinin sonraki aşamasına işaret ediyor. Windows 11 26H2 sürümünde de performans iyileştirmeleri bulunurken APX desteği, ilerleyen sürümlerde işlemci mimarisinden daha fazla yararlanılmasını hedefliyor.

Intel, Advanced Performance Extensions teknolojisini ilk kez Temmuz 2023’te tanıttı. Şirket, mevcut x86-64 komut seti mimarisini geliştirmeyi amaçlayan APX ile işlemcilerin veri işleme verimliliğini artırmayı hedefliyor. Teknolojinin en önemli yeniliklerinden biri, genel amaçlı kayıtçıların (GPR) sayısını 16’dan 32’ye çıkarması olarak öne çıkıyor.

İşlemciler, sık kullandıkları verileri kayıtçılarda tutarak ana belleğe tekrar tekrar erişme ihtiyacını azaltabiliyor. Daha fazla kayıtçı, uyumlu yazılımların verileri işlemciye daha yakın tutmasına yardımcı oluyor. Bu yaklaşım, bellek erişimlerinin ve bazı gereksiz işlem adımlarının azaltılması üzerinden performansa katkı sağlayabiliyor.

Intel, SPEC CPU 2017 Integer kıyaslama paketini temel alan simülasyonlarında APX ile derlenen kodların yüzde 10 daha az yükleme işlemi, yüzde 20’den fazla daha az yazma işlemi ve genel olarak yüzde 10 daha az komut kullanabildiğini belirtiyor. Bu değerler, Intel’in simülasyon sonuçlarını yansıtıyor; gerçek performans kazanımları donanıma, yazılıma ve iş yüküne göre değişebiliyor.

APX, yalnızca kayıtçı sayısını artırmakla sınırlı kalmıyor. Teknoloji, işlemcilerin komutları daha az ek işlemle yürütmesine yardımcı olabilecek çeşitli mimari iyileştirmeler de içeriyor.

Üç işlenenli komutlar, yeni veri hedefi kayıtçısı (NDD) sayesinde işlem sonucunun ayrı bir kayıtçıya yazılmasına olanak tanıyor. Bu düzenleme, bazı işlemlerde verileri başka kayıtçılara taşımak için gereken ek komutları azaltabiliyor. Yeni koşullu yükleme, yazma ve karşılaştırma komutları ise derleyicilerin dallanma işlemlerini azaltmasına yardımcı oluyor.

No Flags (NF) özelliği, gerekli olmayan durum bayrağı güncellemelerini önlemeyi amaçlıyor. Bu yaklaşım, bazı komutların gereksiz işlem yükü oluşturmasını ve dallanma tahmini hatalarının performansa etkisini azaltmaya katkı sağlayabiliyor. PUSH2 ve POP2 komutları kayıtçıların saklanmasıyla geri yüklenmesini daha verimli hale getirirken yeni 64 bit mutlak doğrudan atlama komutu da komut setine ek işlev kazandırıyor.

Intel, Ağustos 2026’da APX mimari belirtiminin 9. sürümünü yayımladı. Şirket ayrıca APX özelliklerinin tamamını GCC 15 derleyicisine ekleyerek geliştiricilerin uyumlu donanımlarda bu teknolojiden yararlanmasının önünü açtı. Windows 11 desteğinin test edilmesi, işletim sistemi ve yazılım geliştirme araçlarının APX ekosistemine uyum sağlaması açısından yeni bir adım oluşturuyor.

Bununla birlikte APX’in performans katkısı, uyumlu işlemci donanımının yanı sıra işletim sisteminin, derleyicilerin ve uygulamaların ilgili özellikleri kullanmasına bağlı kalıyor. Microsoft’un Windows 11 Insider sürümündeki yeni anahtarı, test sürecinin devam ettiğini gösterirken kullanıcıların kararlı sürümlerde ne zaman yararlanabileceğine ilişkin kesin bir tarih bulunmuyor.