Çin merkezli Moonshot AI tarafından geliştirilen Kimi K3 modeliyle ilgili “Anthropic’in teknolojisi kopyalandı” iddiaları yapay zekâ sektöründe yeni bir tartışma başlattı. ABD yönetimi, modelin distilasyon yöntemiyle geliştirildiğini öne sürerken bağımsız araştırmacılar, Kimi K3’ün ulaştığı performans seviyesinin yalnızca bu yöntemle açıklanamayacağını savunuyor. Uzmanlara göre modelin başarısında gelişmiş eğitim teknikleri ve güçlü araştırma altyapısı da önemli rol oynuyor.
Distilasyon İddiaları Tartışma Yarattı
Beyaz Saray Bilim ve Teknoloji Danışmanı Michael Kratsios, Moonshot AI’ın Kimi K3 modelini geliştirirken Anthropic’in Fable modelinden büyük ölçekli distilasyon yaptığını ve Çin’e ihracatı yasaklanan gelişmiş yapay zekâ çiplerinden yararlandığını öne sürdü. Benzer açıklamalar ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’ten de geldi. Bessent, bazı Çinli büyük dil modellerinde ABD merkezli yapay zekâ modellerine ait “filigranlar” bulunduğunu iddia etti. Ancak ABD yönetimi, bu iddiaları destekleyen teknik kanıtları kamuoyuyla paylaşmadı.
Moonshot AI ise eğitim süreciyle ilgili yöneltilen sorulara yanıt vermedi. Şirketin sessiz kalması tartışmaları sürdürürken yapay zekâ araştırmacıları mevcut iddialara daha temkinli yaklaşıyor. Laude Institute araştırmacısı ve Snorkel AI kurucu ortağı Braden Hancock, Fable modelinin yalnızca temmuz ayının başında kullanıma sunulduğunu hatırlatarak iki hafta gibi kısa sürede bu ölçekte bir modelin yalnızca distilasyon yoluyla eğitilmesinin teknik açıdan gerçekçi görünmediğini ifade etti.
Allen Institute for AI araştırmacısı Nathan Lambert da benzer görüşü paylaşıyor. Lambert’e göre büyük dil modelleri geliştikçe yalnızca denetimli ince ayar (Supervised Fine-Tuning) yöntemleriyle frontier seviyesindeki performansa ulaşmak giderek zorlaşıyor. Günümüzde benzer başarı için pekiştirmeli öğrenme (Reinforcement Learning) gibi çok daha karmaşık eğitim süreçlerinin kullanılması gerekiyor.
Uzmanlar ayrıca büyük ölçekli distilasyon çalışmalarının milyonlarca sorgu ve çok yüksek hesaplama gücü gerektirdiğini belirtiyor. Böyle bir sürecin yalnızca API üzerinden yürütülmesi hem maliyet hem de zaman açısından oldukça zor görülüyor.
Anthropic, yılın başlarında Moonshot AI, DeepSeek ve MiniMax’ın milyonlarca kullanıcı etkileşimi üzerinden sistematik biçimde model yeteneklerini çıkarmaya çalıştığını öne sürmüştü. Buna karşın sektör uzmanları, distilasyon yönteminin yalnızca Çinli şirketler tarafından kullanılmadığını hatırlatıyor. Daha önce Elon Musk da Grok modelinin geliştirilmesi sırasında OpenAI modellerinden yararlanıldığını ve bu yaklaşımın sektörde yaygın olduğunu dile getirmişti.
Tartışmaların bir diğer boyutunu ise gelişmiş Nvidia yapay zekâ çiplerine erişim oluşturuyor. ABD’nin ihracat kısıtlamalarına rağmen kara borsa üzerinden üst düzey GPU’ların Çin’e ulaştığı yönündeki iddialar yeniden gündeme gelirken uzmanlar, küresel veri merkezlerinde müşteri doğrulama süreçlerinin güçlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Kimi K3 hakkındaki teknik tartışmalar sürerken birçok araştırmacı, Çinli yapay zekâ ekiplerinin mühendislik ve araştırma kabiliyetlerinin küçümsenmemesi gerektiği görüşünde birleşiyor.
