Yapay zekâ teknolojilerinin çevreye etkisi tartışmaları teknoloji dünyasında giderek yoğunlaşıyor. Google, Gemini modeline dair yayınladığı yeni çalışmada su ve enerji kullanımına dair veriler sundu. Araştırma, şirketin çevresel etkilerini daha doğru yansıtmayı hedeflediğini belirtiyor. Ancak uzmanlar, Google’ın açıklamalarının gerçek tüketimi gizleyebileceğini ifade ediyor.
Google Su Kullanımını Sadece Beş Damla Olarak Hesapladı
Google, Gemini modeline bir metin komutu gönderildiğinde 0,26 mililitre su harcandığını açıkladı. Şirket bu miktarı “yaklaşık beş damla” olarak tanımladı. Araştırmaya göre her bir komut için 0,24 watt-saat enerji kullanılıyor ve 0,03 gram CO2 eşdeğeri açığa çıkıyor. Google, Mayıs 2024 ile Mayıs 2025 arasında toplam emisyonları 44 kat azalttığını iddia etti.
Kaliforniya Üniversitesi Riverside’den Shaolei Ren, Google’ın açıklamalarını eleştirdi. Ren, şirketin “kritik bilgileri gizlediğini” belirtti. Ren’in araştırmasına göre GPT-3’ün Microsoft veri merkezlerinde eğitimi yaklaşık 700 bin litre temiz su tüketiyor. Ayrıca 20-50 soru-cevaplık bir ChatGPT sohbetinin 500 ml suya denk geldiği tahmin ediliyor.
Alex de Vries-Gao da Google’ın dolaylı su kullanımını hesaplamadığını vurguladı. Uzmanlara göre şirket yalnızca veri merkezlerinde kullanılan suyu dikkate aldı. Elektrik üretimi için harcanan su ise hesaplamalara dahil edilmedi. Bu nedenle “beş damla” ifadesi yalnızca yüzeysel bir tahmin olarak değerlendiriliyor.
Google, karbon emisyonlarını piyasa temelli yöntemle ölçtü. Bu yaklaşım, satın alınan yenilenebilir enerji kredilerini düşerek ayak izini daha küçük gösteriyor. Uzmanlar ise “konum temelli” ölçümün daha şeffaf olduğunu belirtiyor. Konum temelli yöntem, veri merkezine enerji sağlayan yerel elektrik şebekesinin gerçek karbon yoğunluğunu yansıtıyor.
Şirket, blog yazısında enerji ve su kullanımında daha şeffaf olmayı hedeflediğini açıkladı. Çalışma henüz hakem değerlendirmesinden geçmedi ve Google, The Verge’in sorularına resmi yanıt vermedi. Uzmanlar, gerçek tüketim verilerinin hâlâ eksik olduğunu ve kullanıcıların yapay zekâ hizmetlerini değerlendirirken dikkatli olması gerektiğini vurguluyor.
Google’ın raporu, yapay zekâ sistemlerinin çevresel etkileri konusunda tartışmaları yeniden alevlendirdi. Uzmanlar, veri merkezlerinin ve elektrik üretiminin dolaylı etkilerinin hesaplanmadan verilen rakamların yanıltıcı olabileceğini ifade ediyor. Konu, yapay zekâ teknolojilerinin sürdürülebilir kullanımı açısından kritik önem taşıyor.
