Avustralya merkezli Cortical Labs, insan sinir hücreleriyle çalışan dünyanın ilk kodlanabilir biyolojik bilgisayarını geliştirdi. CL1 adı verilen cihaz, “Sentetik Biyolojik Zekâ” olarak adlandırılan yeni bir yapay zekâ anlayışının temelini oluşturmayı hedefliyor.
CL1 Düşük Enerji Tüketimiyle Öne Çıkıyor
Yaklaşık 800 bin laboratuvar ortamında üretilmiş insan nöronunu silikon çip ile birleştiren sistem, biyolojik hücrelerle yazılım arasında milisaniyenin altında çift yönlü iletişim kurabiliyor. Araştırmacılar, cihazı sinirbilim ve biyoteknoloji alanlarında nöronların gerçek zamanlı uyum süreçlerini incelemek için kullanabilecek. Hücreler, yetişkin bağışçılardan alınan deri veya kan hücrelerinden yeniden programlanarak üretiliyor. Dahili yaşam destek sistemi, altı aya kadar hücrelerin canlı kalmasını sağlıyor.
CL1, harici bilgisayar donanımına ihtiyaç duymadan çalışıyor. USB ve çevresel bağlantı noktalarıyla kamera, aktüatör gibi cihazlara bağlanabiliyor. Yerleşik dokunmatik ekran üzerinden sistem durumu izlenebiliyor, canlı veriler görüntülenebiliyor veya testler yapılabiliyor. 30 cihazlık bir raf 850 ila 1000 watt enerji tüketiyor, bu değer geleneksel veri merkezi yapay zekâ yüklerinden çok daha düşük.
Cihaz, programlanabilir uyarı ve okuma arayüzleriyle nöronlarla doğrudan iletişim kurulmasına imkân tanıyor. Hayvan deneylerine alternatif olarak sunulan sistemin, insan nöronlarından elde edilen verilerle daha doğru sonuçlar sağlayacağı belirtiliyor.
CL1 İçin Ticari Model Oluşturuldu
CL1, epilepsi veya Alzheimer gibi nörolojik hastalıkların modellenmesine olanak sağlıyor. Farklı bağışçı veya hücre hatlarından üretilen nöronlar kullanılarak genetik bağlantılar ve bireysel farklılıklar incelenebiliyor. Araştırmalar, mevcut deneysel modellerin insan nöronlarının canlı bilgi işleme yeteneklerini tam olarak yansıtamadığını gösteriyor. CL1 sayesinde ilaçların hem hesaplama süreçleri hem de hücre fonksiyonları üzerindeki etkileri aynı anda değerlendirilebiliyor.
Cihaz, Cortical Labs’ın daha önce geliştirdiği DishBrain prototipinin gelişmiş versiyonu olarak tanımlanıyor. DishBrain, nöronlara Pong oyunu öğretmişti. CL1’de giriş kanalı sayısı 8’den 59’a çıkarıldı, gecikme süresi ise 5 milisaniyeden 1 milisaniyenin altına indirildi.
İlk 115 CL1 ünitesi yaz aylarda teslim edilecek. Tek başına fiyatı 35 bin dolar, 30’lu sunucu raflarında ise birim fiyatı 20 bin dolar olarak belirlendi. Cortical Cloud isimli bulut aboneliği ise haftalık 300 dolar karşılığında cihazlara uzaktan erişim imkânı sunuyor. Uzun vadede şirket, biyolojik zekânın uyum, yenilenme ve enerji verimliliği gibi avantajlarını, kontrollü ve güvenli şekilde mühendislik çözümleriyle birleştirmeyi amaçlıyor.
