Ticaret Bakanlığı, doğrudan satışlara yönelik ilk kapsamlı düzenlemeyi Resmî Gazete’de yayımladı. Yönetmelikle tüketici haklarını güçlendiren önemli değişiklikler hayata geçti. İki madde hariç tüm hükümler bugünden itibaren yürürlükte.
Şirketlere Yetki Belgesi Zorunluluğu Getirildi
Yönetmelikte doğrudan satış, tüketicinin mal veya hizmeti doğrudan satıcıdan ya da aracılık eden şirketten satın alması sonucu satıcının kazanç elde ettiği satış yöntemi olarak tanımlandı. Ürün ve hizmetlerin aracı olmadan tüketiciye ulaştırıldığı bu sistemde genellikle evlerde ya da iş yerlerinde yüz yüze satış yapılıyor. Yeni düzenleme, bu yöntemle yapılan satışlarda müşteri haklarının korunmasını amaçlıyor.
En dikkat çekici değişikliklerden biri 30 günlük cayma hakkı oldu. Tüketiciler, doğrudan satış yoluyla aldıkları ürünleri hiçbir gerekçe göstermeden 30 gün içinde iade edebilecek. Bilgilendirme formunun verilmemesi, eksik ya da hatalı verilmesi durumunda bu süre 1 yıla çıkacak.
Ticaret Bakanlığı, bazı ürünlerde cayma hakkının kullanılamayacağını belirledi. Bunlar arasında kişisel ihtiyaçlara göre hazırlanan ürünler, çabuk bozulabilen gıdalar, hijyen gerekçesiyle ambalajı açılmış ürünler, karışmış ve ayrıştırılması mümkün olmayan mallar, bilgisayar sarf malzemeleri, süreli yayınlar, elektronik ortamda anında sunulan hizmetler ve tüketicinin onayıyla süresi dolmadan başlatılan hizmetler yer alıyor. Ayrıca montaj veya kurulumu yapılan ürünler de bu kapsama giriyor.
Yeni yönetmeliğe göre doğrudan satış yapacak şirketlerin Ticaret Bakanlığı’ndan “Doğrudan Satış Yetki Belgesi” alması gerekecek. Belge, üç yıl süreyle geçerli olacak. Sektörde faaliyet gösterecek firmaların en az 10 milyon TL ödenmiş sermayeye sahip olması ve Türkiye’deki bankalarda açılacak bloke hesaba 3 milyon TL yatırması şart koşuluyor. Olası müşteri mağduriyetlerinde zararlar bu hesaptan karşılanacak. Bu şartlara ilişkin hükümler 1 Ocak 2026’da yürürlüğe girecek.
Bakanlık, doğrudan satış sistemlerinin son yıllarda hızlı şekilde yaygınlaştığını vurguladı. Sabit bir satış noktası olmadan yürütülen bu yöntem, çoğunluğu kadınlardan oluşan girişimciler için önemli bir gelir kapısı olarak öne çıkıyor. Düzenleme, kadınların ticari hayata katılımını teşvik edecek özel hükümler de içeriyor.
