Çin, Yapay Zekâ Yarışında Ülkelerin Teknoloji Tercihlerine Müdahale Edilmemesini İstedi
Çin, ABD’nin yapay zekâ alanında ülkelerden taraf seçmesini isteyeceğine ilişkin haberlerin ardından dijital egemenliğe saygı çağrısı yaptı. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, çarşamba günü yaptığı açıklamada ülkelerin yapay zekâ alanında farklı taraflara ayrılmasına karşı olduklarını söyledi. Pekin yönetimi, ülkelerin teknoloji ortaklarını kendi ulusal koşulları ile kalkınma ihtiyaçlarına göre belirleme hakkına sahip olduğunu savundu.
Çin, Yapay Zekâ Alanında Bloklaşmaya Karşı Çıktı
Çin Dışişleri Bakanlığı’nın Pekin’deki günlük basın toplantısında konuşan Lin Jian, yapay zekâ rekabetinin ülkeler arasında siyasi kamplaşmaya dönüşmemesi gerektiğini belirtti. Çinli sözcü, devletlerin teknoloji ortaklıklarını kendi ihtiyaçları doğrultusunda belirleme hakkının bulunduğunu ifade ederek Washington ile Pekin arasında seçim yapılmasını gerektiren bir yaklaşımı reddetti.
ABD tarafında ise farklı bir stratejinin hazırlandığı bildirildi. Reuters tarafından incelenen ABD hükümetine ait bir taslak ile bir yetkilinin verdiği bilgilere göre Washington, onlarca ülkeye yapay zekâ konusunda ABD öncülüğündeki girişim ile Çin’in alternatif çerçevesi arasında tercih yapmaları yönünde baskı uygulamayı planlıyor.
ABD ile Çin arasındaki rekabet yalnızca yapay zekâ modellerinin geliştirilmesiyle sınırlı kalmıyor. İki ülke aynı zamanda çipler, veri merkezleri, bulut altyapısı, yapay zekâ yazılımları ile teknoloji standartları üzerinden küresel etki alanlarını genişletmeye çalışıyor.
ABD’nin müttefikleriyle kurduğu teknoloji ağları özellikle gelişmiş yapay zekâ işlemcilerine erişim, veri merkezi kapasitesi ve güvenli yapay zekâ standartları açısından önem taşıyor. Çin ise kendi yapay zekâ ekosistemini geliştirirken Asya, Orta Doğu, Afrika ile gelişmekte olan pazarlarda teknoloji iş birliklerini genişletmeye çalışıyor.
Dijital egemenlik kavramı, ülkelerin kritik veriler, dijital altyapılar ve teknoloji sistemleri üzerindeki karar yetkisini korumasını ifade ediyor. Yapay zekâ sistemlerinin kamu hizmetlerinden savunmaya, finans sektöründen üretime kadar geniş bir kullanım alanına ulaşması, teknoloji tercihlerinin artık yalnızca ticari kararlar olmaktan çıkmasına neden oluyor.
Avrupa Birliği, Körfez ülkeleri ile Asya ve gelişmekte olan ekonomiler açısından iki büyük teknoloji ekosistemi arasında seçim yapmak önemli maliyetler doğurabilir. Bir ülkenin tercih edeceği yapay zekâ altyapısı, yalnızca model sağlayıcısını değil veri merkezlerini, bulut hizmetlerini, çip tedarikini, siber güvenlik politikalarını ve veri yönetimi kurallarını da etkileyebilir.
Çin’in son açıklaması, yapay zekâ rekabetinin önümüzdeki dönemde yalnızca teknolojik üstünlük üzerinden değil ülkelerin hangi ekosisteme dahil olacağı üzerinden de şekilleneceğine işaret ediyor. Washington’ın hazırladığı yaklaşımın uygulamaya dönüşmesi halinde üçüncü ülkeler açısından teknoloji yatırımları ile dış politika tercihleri arasındaki bağ daha da güçlenebilir.
