TikTok’un Amerika’da faaliyet göstermesi için gereken satış süreci hâlâ tamamlanmadı. ABD Başkanı Donald Trump, TikTok için bir alıcı bulunduğunu açıklasa da esas sorunun satıcı tarafında olduğu belirtiliyor. Konuya yakın kaynaklara göre Çin yönetimi, TikTok’u ABD ile yürütülen ticaret görüşmelerinde bir koz olarak kullanıyor ve uygulamanın satışını, daha avantajlı bir anlaşma sağlanana kadar askıda tutuyor.
Çin, TikTok Satışı Üzerinden Pazarlık Yürütüyor
Trump, TikTok’un ABD’de faaliyet göstermeye devam etmesini istiyor. Ancak Pekin yönetimi bu durumu lehine çevirmek amacıyla satış sürecini yavaşlatıyor. Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in şu ana kadar görüşmelere doğrudan müdahil olmadığı belirtiliyor.
Trump, Fox News’te yaptığı açıklamada çok zengin yatırımcı gruplarının TikTok’u almak istediğini duyurdu. Ancak bu tür alıcılar daha önce de gündeme gelmişti. Nisan ayında bazı yatırımcılar ve teknoloji sektöründen tanınmış isimler TikTok’un ABD operasyonlarını satın almaya hazırdı. Fakat Trump’ın Çin’e uyguladığı yüzde 145’lik gümrük vergileriyle başlayan ticaret savaşı, bu süreci durdurdu. İlgili gruplar arasında Oracle ve daha önce teklif veren yatırımcıların da yer aldığı bildirildi.
2024 yılında Kongre’de hem Cumhuriyetçilerin hem Demokratların desteklediği bir yasa, TikTok’un Çinli sahibi ByteDance’in platform üzerindeki kontrolünü bırakmaması durumunda uygulamanın ABD’de yasaklanmasını öngörüyor. Bu yasa, eski Başkan Joe Biden tarafından imzalanmıştı. Yasağın 19 Ocak’ta yürürlüğe girmesi planlanmıştı, yani Trump’ın yeniden başkanlığa başlamasından bir gün önce.
Trump, geçmişte TikTok’un yasaklanmasını istemişti. Ancak 2024 seçim kampanyasında genç seçmenlerin desteğini bu platform üzerinden aldığını düşündüğü için fikrini değiştirdi. Göreve döndükten sonra yayımladığı bir dizi başkanlık kararnamesiyle TikTok yasağını erteledi. Cumhuriyetçi çevrelerde bu kararlar tartışma konusu oldu. Bazı parti üyeleri, Trump’ın yasal zorunlulukları geciktirerek ihlal ettiğini savunuyor.
Anlaşmanın önündeki en büyük engel TikTok’un algoritması. Çinli şirketler, oluşturulacak yeni ABD merkezli şirkette azınlık hissedar olmayı kabul etti. Ancak içerik öneri algoritmasının mülkiyetinden vazgeçmek istemiyor. ABD Kongresi üyeleri, bu algoritmanın kullanıcı verilerini toplayarak casusluk için kullanılabileceğinden endişe ediyor. Çin tarafı bu iddiaları reddediyor fakat güvenlik kaygıları nedeniyle anlaşmaya karşı çıkanların sayısı azalmıyor.
Trump yönetimi, anlaşmanın son hâlini henüz tamamlamadı. Orta yol bulunmasına rağmen algoritmanın kimde kalacağı, Çin’in ne kadar söz sahibi olacağı ve kullanıcı verilerinin güvenliği gibi konular çözüme kavuşmadı. TikTok’un geleceği, Trump’ın mevcut uzatma kararının eylül ortasında sona ermesiyle yeniden gündeme gelecek. Başkanın bu tarihi bir kez daha erteleyip ertelemeyeceği henüz belirsizliğini koruyor.
