Google’ın Hindistan’daki 15 Milyar Dolarlık Veri Merkezi Projesi Çevre Davalarıyla Karşı Karşıya Kalıyor

Google’ın Hindistan’da kurmayı planladığı yaklaşık 15 milyar dolarlık veri merkezi yatırımı, çevresel etkilerine yönelik itirazların mahkemeye taşınmasının ardından yeni bir hukuki sürece girdi. Andhra Pradesh Yüksek Mahkemesi, su kaynakları ile doğal yaşam üzerindeki etkilerin yeterince değerlendirilmediği iddialarını incelemeye alırken davanın bir sonraki duruşmasını 24 Ağustos’ta yapacak. Google ise tesisi yürürlükteki düzenlemelere uygun şekilde geliştireceğini, su kullanımını azaltan hava soğutma sistemleriyle projeyi sürdüreceğini bildirdi.

Veri Merkezi Altyapısının Ölçeği Yeni Soruları Beraberinde Getirdi

Google, Visakhapatnam kentinde kurulacak hiper ölçekli yapay zekâ veri merkezi için Adani Group ile birlikte çalışıyor. Yetkililer, yatırımın tamamlanmasının ardından yaklaşık 188 bin kişilik doğrudan veya dolaylı istihdam oluşturacağını öngörüyor. Bulut bilişim hizmetleriyle yapay zekâ sistemlerinin büyümesi, veri merkezlerini dijital ekonominin temel altyapılarından biri hâline getirirken yüksek işlem gücü ihtiyacı enerji tüketimi kadar soğutma altyapısını da kritik başlıklar arasına taşıyor. Bu nedenle yeni nesil veri merkezi projelerinde enerji verimliliği, soğutma teknolojisi ile veri merkezi su tüketimi aynı anda değerlendiriliyor.

Google, Reuters’a yaptığı açıklamada tesis için gelişmiş hava soğutma sistemi kullanılacağını belirtti. Şirket, bu yöntem sayesinde yerel su kaynaklarının korunmasının hedeflendiğini aktarırken tesis çevresinde gürültüyü azaltacak mühendislik çözümlerinin de uygulanacağını ifade etti. Son yıllarda birçok küresel teknoloji şirketi, klasik su bazlı sistemlerin yerine daha düşük su ihtiyacı bulunan alternatif soğutma çözümlerine yöneliyor.

Çevre örgütleri, yatırımın mevcut su arzı üzerinde ek baskı oluşturabileceğini savunuyor. Aktivistler, kamu yararı davasında kırsal içme suyu altyapısının dolaylı olarak etkilenebileceğini ileri sürerken Andhra Pradesh yönetimi veri merkezlerinin ne kırsal içme suyu hatlarından ne de yakındaki rezervuarlardan su alacağını açıkladı.

Resmî verilere göre Visakhapatnam günlük yaklaşık 410 milyon litre su temin ederken kentin ihtiyacı 480 milyon litre seviyesinde bulunuyor. Arz ile talep arasındaki fark nedeniyle zaman zaman su kesintileri uygulanması, çevre örgütlerinin kaygılarının temel gerekçeleri arasında yer alıyor. Dünyanın farklı bölgelerinde geliştirilen veri merkezi projelerinde de benzer tartışmalar yaşanırken veri merkezi çevresel etkisi artık izin süreçlerinde teknik incelemelerin önemli başlıklarından biri olarak kabul ediliyor.

Aktivistler, inşaat alanının Kambalakonda Yaban Hayatı Koruma Alanı’na yaklaşık 860 metre uzaklıkta bulunmasının bölgedeki leopar ile pangolin popülasyonunu etkileyebileceğini öne sürüyor. Pangolinler, Uluslararası Doğa Koruma Birliği’nin izlediği türler arasında yer alırken yaşam alanlarındaki değişimler nedeniyle birçok ülkede koruma programlarına dâhil ediliyor.

Andhra Pradesh yönetimi ise proje sahasının yasal mesafe kriterlerini karşıladığını açıkladı. Google, tesis faaliyete geçtiğinde ses yalıtım sistemlerinin kullanılacağını, çevresel yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirileceğini bildirdi. Aynı proje hakkında Hindistan’ın çevre mahkemesinde açılan üç ayrı davada da izin süreçlerinin yeniden değerlendirilmesi talep ediliyor.

Visakhapatnam’da düzenlenen protestoların ardından Green Visakha ile Jal Biradari gibi çevre kuruluşları hukuki girişimlerini sürdürürken hükümet demokratik itirazların değerlendirileceğini, doğrulanabilir iddialar için gerekli incelemelerin yapılacağını açıkladı. Mahkemenin vereceği karar yalnızca Google yatırımını değil, Hindistan’da planlanan yeni Hindistan veri merkezi projelerinin çevresel izin süreçlerini de etkileyebilecek nitelik taşıyor.

Yapay zekâ yatırımlarını hızlandıran Google, Microsoft, Amazon Web Services ile Meta gibi şirketler dünya genelinde veri merkezi kapasitelerini büyütmeyi sürdürüyor. Aynı dönemde çevresel sürdürülebilirlik kriterlerinin yatırım kararlarında daha belirleyici hâle gelmesi, Türkiye dâhil yeni veri merkezi yatırımı planlayan ülkelerde de su yönetimi, enerji altyapısı ile çevresel etki analizlerinin daha fazla önem kazanacağını gösteriyor.