Türkiye’de yurt dışından yapılan online alışverişlerdeki 30 Euro’luk gümrüksüz limitin kaldırılması gündemde. Düzenleme hayata geçerse, en ufak tutarlı siparişler bile gümrük vergisi, KDV ve ÖTV gibi ek maliyetlerle karşılaşacak. Ticaret Bakanlığı kaynakları, konuya ilişkin resmi bir adım olmadığını belirtse de sektörde bu yönde çalışmaların sürdüğü ifade ediliyor.
Ticaret Bakanlığı Açıklama Yaptı
Konuya ilişkin son dakika gelişmesi Ticaret Bakanlığı’ndan geldi. Bakanlık kaynakları, limitlerin düşürülmesi veya sıfırlanmasına yönelik herhangi bir çalışmalarının bulunmadığını açıkladı. Yetkililer, bu yönde atılmış bir adım olmadığının da altını çizdi. Ancak sektör temsilcilerinin konuyu uzun süredir gündeminde tuttuğu biliniyor.
Türkiye’de posta ve kargo yoluyla yurtdışından gelen 30 Euro değerindeki siparişler için basitleştirilmiş bir vergilendirme modeli uygulanıyor. Avrupa Birliği ülkelerinden gelen ürünlerde yüzde 30, diğer ülkelerden gelenlerde ise yüzde 60 oranında sabit bir vergi alınıyor. Bu uygulama, küçük tutarlı alımların gümrük işlemlerine tabi tutulmamasını sağlıyor.
30 Euro sınırının tamamen kaldırılması durumunda tüm ürünler normal ithalat rejimine tabi olacak. Bu değişiklik, ithalat sürecini daha karmaşık ve maliyetli hale getirecek. Ürünün cinsine göre değişkenlik gösteren gümrük vergisi hesaplanacak. Buna ek olarak yüzde 20 KDV, gerektiğinde Özel Tüketim Vergisi (ÖTV), gümrük sunum ücreti ve damga vergisi gibi kalemler de faturaya eklenecek.
Sınırın kaldırılmasına yönelik tartışmaların arka planında Çin menşeli e-ticaret platformlarının hızlı yükselişi yer alıyor. Shein ve Temu gibi platformların Türkiye’deki satış hacmi aylık 300 milyon dolar seviyesine ulaştı. Sektör temsilcileri, bu platformlar aracılığıyla mevzuata aykırı ürünlerin ülkeye daha rahat girdiğini öne sürüyor. Yerli perakendeciler, ucuz fiyatlı bu rekabet karşısında zorlandıklarını ifade ediyor.
Bankalararası Kart Merkezi verileri, e-ithalattaki artışın boyutlarını gözler önüne seriyor. 2025 yılının ilk altı ayında toplam e-ithalat işlem hacmi, bir önceki yıla göre yüzde 65 artış gösterdi. Hacim 155 milyar lirayı aştı. Buna karşılık yabancı kartlarla Türkiye’den yapılan e-ihracatın artış oranı ise sadece yüzde 7,4 oldu. Bu durum, döviz çıkışındaki artış endişelerini de beraberinde getiriyor.
Yurt dışından online alışverişte vergi muafiyetini kaldırma eğilimi Türkiye’ye özgü değil. Avrupa Birliği de 150 Euro’ya kadar olan gümrüksüz alışveriş uygulamasını 2028 yılına kadar tamamen sonlandırmayı planlıyor. Endonezya ise benzer gerekçelerle Temu uygulamasını ülke genelindeki uygulama mağazalarından kaldırmıştı. Küresel ölçekte, ucuz online alışverişe yönelik regülasyonlar artıyor.
Potansiyel düzenleme hayata geçerse, Türk tüketiciler için yurt dışı online alışverişin cazibesi büyük oranda azalacak. Özellikle küçük ve ucuz ürünlerde eklenen vergi ve masraflar, ürünün nihai fiyatını katlayabilecek. Tüketicilerin alışveriş yapmadan önce ek maliyetleri hesaplaması gerekecek. Bu durum, yerli e-ticaret sitelerine olan ilgiyi artırabilir.
