15 Yaş Altına Sosyal Medya Yasağı İçeren Eylem Planı Resmî Gazete’de Yayımlandı
Resmî Gazete’de yayımlanan genelge ile 15 yaş altına sosyal medya yasağı hedefini içeren “Dijital Dünyada Çocukların Güçlendirilmesine Yönelik Eylem Planı (2026-2030)” resmen duyuruldu. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda hazırlanan plan, çocukların dijital ortamlarda korunmasını ve dijital becerilerinin güçlendirilmesini esas alıyor. Genelgede, detayların ilerleyen aşamada kamuoyuyla paylaşılacağı bildirildi.
Dijital Dünyada Çocukların Güçlendirilmesine Yönelik Eylem Planı Uygulamaya Alınıyor
Hazırlanan yeni mevzuat taslağı, çocukların dijital platformlarda korunmasını merkeze alan köklü değişiklikler içeriyor. Taslağın öne çıkan hükmü, sosyal medya hesapları oluşturma ve bu platformları aktif şekilde kullanma yaşının 15 olarak belirlenmesi yönünde.
Çocuklar için sosyal medya düzenlemesi, henüz 15 yaşını doldurmamış bireylerin platformlara kaydolmasını engelleyecek bir sistem kurulmasını zorunlu kılıyor. Sosyal ağ sağlayıcıları, kullanıcıların yaş bilgilerini doğrulamak için etkin mekanizmalar geliştirmek durumunda kalacak. Aynı zamanda, 15 yaş üstü genç kullanıcılar için de yaşa özgü içerik filtreleme ve koruma tedbirleri alınması platformlardan talep edilecek. Bu uygulama, çocukların psikolojik ve sosyal gelişimlerini olumsuz etkileyecek içeriklere maruz kalma riskini azaltmayı hedefliyor.
Yasal düzenlemenin kapsamı yalnızca sosyal medya ile sınırlı değil; çevrimiçi oyun ekosistemini de doğrudan etkileyecek. Taslak, oyun dağıtım platformlarına ve üreticilerine yeni sorumluluklar yüklüyor. Buna göre, piyasaya sürülen her dijital oyun, bağımsız bir kurul tarafından belirlenecek çevrim içi oyunlarda yaş kriteri ne göre derecelendirilecek. Yaş sınırı etiketi bulunmayan veya yanıltıcı derecelendirmeye sahip oyunların, yerli ve yabancı platformlarda listelenmesi engellenecek.
Özellikle Epic Games Store ve Steam gibi küresel oyun pazar yerlerinin, bu kurallara uyum sağlamak için Türkiye’de yasal bir temsilci ataması zorunlu hale getiriliyor. Bu adım, denetim mekanizmasının işlerliğini artırmayı ve yurtdışı merkezli şirketlerin de yerel düzenlemelere uymasını garanti altına almayı amaçlıyor.
Tasarı, dijital ebeveynliği güçlendirmeye yönelik somut bir adım olarak karşımıza çıkıyor. Sosyal medya şirketleri ve büyük oyun platformları, kullanıma sunacakları ebeveyn denetimi sosyal medya ve dijital oyun araçları ile ebeveynlere doğrudan müdahale imkânı tanıyacak.
Bu araçlar sayesinde veliler, çocuklarının hangi uygulamalarda ne kadar süre geçirdiğini takip edebilecek, belirli içerik türlerine erişimi kısıtlayabilecek ve hatta günlük kullanım süresi sınırları koyabilecek. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), platformların bu denetim araçlarını ne ölçüde ve ne kadar etkili şekilde sunduğunu denetleme yetkisini elde edecek. Kurum, şirketlerin algoritmaları ve veri işleme politikaları da dahil olmak üzere teknik bilgileri talep edebilecek. Bu kapsamlı yaklaşım, çocukların dijital güvenliği ni sadece yasaklarla değil, aktif ve katılımcı bir koruma anlayışıyla sağlamayı hedefliyor.
Resmî Gazete’de yayımlanan Eylem Planı, 2026-2030 dönemini kapsayan stratejik bir yol haritası niteliği taşıyor. Planın başarısını ölçmek ve politikaları şekillendirmek amacıyla dijital bir izleme ve veri toplama sistemi devreye alınacak.
Yeni sistemde, 15 yaş altına sosyal medya yasağı gibi düzenlemelerin etkisi, çocukların dijital okuryazarlık seviyelerindeki değişim ve karşılaşılan çevrimiçi risklerin haritası çıkarılacak. Sorumlu tüm kamu kurumları ve ilgili özel sektör aktörleri, yaptıkları çalışmaları bu merkezi dijital platforma düzenli olarak raporlamakla yükümlü olacak. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, toplanan veriler ışığında yıllık değerlendirme raporları hazırlayacak ve bu raporları hem Cumhurbaşkanlığı’na sunacak hem de kamuoyu ile paylaşacak. Bu şeffaf ve veriye dayalı izleme mekanizması, çocukların dijital güvenliği alanında atılan adımların somut sonuçlarını görmeyi ve politikaları gerçek ihtiyaçlar doğrultusunda güncellemeyi mümkün kılacak.
