Microsoft, Windows 11 işletim sisteminde hâlâ kullanılan eski Win32 iletişim pencerelerini ve MMC yönetim araçlarını modern WinUI arayüzüne taşımak için çalışmalar yürütüyor. Windows tasarım ekibinin yöneticisi Marcus Ash, 2026 yılında yaptığı açıklamada yenileme çalışmalarının sürdüğünü doğrularken, şirket daha önce Dosya Gezgini özellikleri, Çalıştır penceresi ve Otomatik Kullan gibi bileşenler için yeni tasarımlar üzerinde çalışmaya başlamıştı. Microsoft henüz tüm eski araçların ne zaman yenileneceğini açıklamadı ancak Windows 95 ve Windows 8 döneminden kalan çok sayıda pencere, Windows 11 kullanıcılarının karşısına çıkmaya devam ediyor.
Microsoft Eski Windows Arayüzlerini Yeniden Tasarlıyor
Windows mühendislik ekibinde görev yapan Jen Gentleman, kısa süre önce Yapışkan Tuşlar özelliğinin kısayol üzerinden yanlışlıkla etkinleştirilmesini engelleyen yeni bir seçeneği duyurdu. Bir kullanıcı, Microsoft’tan eski Win32 pencerelerini, MMC yönetim araçlarını ve Denetim Masası bileşenlerini modern arayüze taşımasını istedi. Windows ve Cihazlar bölümünde tasarım ve araştırmadan sorumlu kurumsal başkan yardımcısı Marcus Ash ise yanıtında ekibin bu konu üzerinde de çalıştığını belirtti.
Ash, yenileme çalışmalarının tamamlanacağı tarihe ilişkin bir takvim paylaşmadı. Ancak Microsoft’un WinUI dönüşümü daha önce de gündeme gelmişti. Ash, mart ayında eski iletişim pencerelerinin yenilenmesini hızlandıracak araçlar geliştirdiklerini açıklarken, tasarım yöneticisi March Rogers mayıs ayında eski pencerelerin WinUI 3 kullanılarak yeniden yazıldığını doğrulamıştı.
Windows başkanı Pavan Davuluri de temmuz ayında WinUI 3 teknolojisinin işletim sisteminin daha fazla bölümüne taşındığını duyurmuştu. Yeni Çalıştır penceresi bu çalışmaların örneklerinden biri olurken, Otomatik Kullan ile Dosya ve Klasör Özellikleri pencerelerinin de yenilenmesi planlanıyor. Microsoft, eski pencerelere yalnızca karanlık mod eklemek yerine daha kapsamlı bir arayüz dönüşümü hedefliyor.
Windows 11, modern Ayarlar uygulamasına rağmen onlarca yıldır kullanılan yönetim pencerelerini koruyor. Kullanıcılar, Çalıştır penceresine belirli komutları yazarak veya Denetim Masası üzerinden ilerleyerek bu araçlara erişebiliyor. .cpl uzantılı komutlar klasik Denetim Masası bileşenlerini, .msc komutları ise Microsoft Yönetim Konsolu araçlarını açıyor.
Windows 11’de kullanılabilen eski araçların bir bölümü günlük sistem ayarlarını yönetirken, diğerleri daha gelişmiş donanım ve yazılım işlemlerine hizmet veriyor:
| Araç | Açma yöntemi | Kullanım amacı |
|---|---|---|
| Sürücüleri Birleştir ve İyileştir | dfrgui | HDD birleştirme ve SSD iyileştirme |
| Fare Özellikleri | main.cpl | İşaretçi, çift tıklama ve fare ayarları |
| Ses | mmsys.cpl | Varsayılan ses aygıtı ve örnekleme ayarları |
| Ağ Bağlantıları | ncpa.cpl | Ağ bağdaştırıcısı ve IPv4 ayarları |
| Güç Seçenekleri | powercfg.cpl | Güç planı ve gelişmiş enerji ayarları |
| Programlar ve Özellikler | appwiz.cpl | Masaüstü programlarını kaldırma |
| Sistem Özellikleri | sysdm.cpl | Ortam değişkenleri ve sistem koruması |
| Aygıt Yöneticisi | devmgmt.msc | Donanım ve sürücü yönetimi |
| Disk Yönetimi | diskmgmt.msc | Bölüm oluşturma ve birim boyutlandırma |
| Hizmetler | services.msc | Arka plan hizmetlerini yönetme |
| Olay Görüntüleyicisi | eventvwr.msc | Sistem hataları ve çökme kayıtları |
| Görev Zamanlayıcı | taskschd.msc | Otomatik görevleri planlama |
| Bilgisayar Yönetimi | compmgmt.msc | Birden fazla yönetim aracına erişme |
| Yerel Grup İlkesi Düzenleyicisi | gpedit.msc | Gelişmiş sistem ilkelerini değiştirme |
| Karakter Eşlem | charmap | Özel karakterleri görüntüleme |
| Disk Temizleme | cleanmgr | Geçici ve gereksiz dosyaları temizleme |
| ODBC Veri Kaynağı Yöneticisi | odbcad32 | Uygulamaların veritabanı bağlantılarını yönetme |
| DirectX Tanı Aracı | dxdiag | Grafik ve sürücü bilgilerini görüntüleme |
| Bluetooth Dosya Aktarımı | fsquirt | Bluetooth üzerinden dosya gönderme |
Kullanıcılar ayrıca Dosya Gezgini içindeki Klasör Seçenekleri bölümünden dosya uzantılarını ve gizli dosyaları yönetebiliyor. Masaüstü simgesi ayarları ise Ayarlar uygulamasındaki Kişiselleştirme ve Temalar bölümlerinde yer alıyor. Sürücü biçimlendirme penceresi de bir sürücüye sağ tıklanarak açılabiliyor.
Microsoft, 2026 yılında Yapışkan Tuşlar özelliğinin yanlışlıkla etkinleştirilmesini önleyen bir onay kutusu ekledi. Kullanıcılar, Shift tuşuna beş kez basarak veya sağ Shift tuşunu sekiz saniye basılı tutarak ilgili erişilebilirlik pencerelerini açabiliyor. Yeni seçenek, 26340.9882 ve 26320.9876 numaralı ön izleme sürümlerinde yer alıyor ve kullanıcıların ilgili klavye kısayoluyla özelliğin yeniden açılmasını engellemesine yardımcı oluyor.
Ancak Microsoft, yeni seçeneği eklerken pencerenin temel tasarımını değiştirmedi. Yaklaşık 31 yıllık Win32 arayüzü karanlık mod desteği olmadan kullanılmaya devam ediyor. Marcus Ash de Yapışkan Tuşlar penceresinin yenileme sırasındaki yerini henüz açıklamadı.
Windows 11’de daha eski bir örnek olarak Telefon Arayıcısı uygulaması da bulunuyor. Kullanıcılar, Çalıştır penceresine dialer yazarak Windows 95 döneminden kalan bu aracı açabiliyor. Uygulama, modem üzerinden sesli arama yapmak üzere tasarlandığı için günümüz bilgisayarlarında genellikle telefon donanımı bulamadığına ilişkin hata veriyor.
Microsoft’un yenileme çalışmaları yalnızca plan aşamasında kalmadı. Dosya Gezgini’nin Özellikler penceresi, Windows 95 döneminden kalan eski tasarımın yerine WinUI 3 tabanlı yeni bir arayüz kazanıyor. Yeni sürüm karanlık mod desteğiyle test edilirken, March Rogers dosya kopyalama penceresinin de tamamlandığını açıkladı.
Çalıştır penceresinin modern sürümü C# ve WinUI 3 teknolojileriyle geliştirildi. Microsoft’un ölçümlerine göre yeni pencerenin ekranda görünme süresi ortalama 94 milisaniye olurken, eski sürümde aynı değer 103 milisaniye olarak kaydedildi. Windows + R kısayolu varsayılan olarak eski pencereyi açıyor; ön izleme sürümlerinde yeni sürüm Ayarlar, Sistem ve Gelişmiş bölümünden etkinleştirilebiliyor.
Otomatik Kullan penceresi de WinUI 3 tasarımına geçiş için hazırlanıyor. Yazdırma Yönetimi aracı ise eski MMC konsolunun yerini alacak yeni bir uygulamayla test ediliyor. Microsoft’un yenileme listesinde Windows 8.1 döneminden kalan Bu Bilgisayarı Sıfırla arayüzü de bulunuyor.
Microsoft Yönetim Konsolu, Aygıt Yöneticisi, Hizmetler ve Olay Görüntüleyicisi gibi araçları barındıran bir altyapı sunuyor. MMC kendi başına sistem yönetimi işlevleri sağlamadığı için Microsoft’un her bir yönetim aracını ayrı ayrı yeniden geliştirmesi gerekiyor. Yazdırma Yönetimi için hazırlanan yeni uygulama, şirketin bu dönüşümü gerçekleştirebildiğini gösteriyor.
Denetim Masası tarafındaki geçiş ise daha karmaşık bir süreç gerektiriyor. Rogers, ağ ve yazıcı aygıtlarıyla sürücülerin çeşitliliği nedeniyle mevcut kontrollerin Ayarlar uygulamasına dikkatli biçimde taşındığını belirtiyor. Windows 11 kullanıcıları hâlâ Ses ayarlarından eski ses penceresine, Ek fare ayarlarından Fare Özellikleri bölümüne yönlendiriliyor. Depolama ayarları içindeki sürücü iyileştirme seçeneği de klasik birleştirme aracını açıyor.
Microsoft’un beşinci yılını geride bırakan Windows 11 için başlattığı arayüz yenilemesi, işletim sisteminin farklı dönemlerden kalan tasarım parçalarını bir araya getirme sorununu ele alıyor. Şirketin WinUI 3 çalışmalarının kapsamı genişlese de tüm eski pencerelerin ne zaman yenileneceği henüz belli değil. Özellikle gelişmiş yönetim araçlarını kullanan kullanıcılar açısından temel beklenti, işlevlerin korunurken arayüzlerin daha tutarlı bir görünüme kavuşması olarak öne çıkıyor.
