ABD, DeepSeek Yapay Zekâ Modelini Kamu Kurumlarının Sistemlerinden Kaldırıyor
ABD, DeepSeek yapay zekâ modelinin kamu kurumlarının bilgi teknolojileri sistemlerinde kullanılmasını engellemek amacıyla yeni kısıtlamalar getirmiştir. İç Güvenlik Bakanlığının (DHS) pazartesi günü yayımladığı duyuruya göre federal kurumlar, DeepSeek ürünlerini ve modelden yararlanılarak geliştirilen üçüncü taraf hizmetlerini sistemlerinden kaldırmakla yükümlü tutulmuştur. Karar, Çin merkezli yapay zekâ teknolojilerinin hassas devlet verilerine erişimi ile ulusal güvenlik üzerindeki olası etkilerine yönelik endişeleri artırmıştır.
ABD, DeepSeek Kullanımını Federal Kurumlarda Yasaklıyor
ABD İç Güvenlik Bakanlığı, sivil federal kurumlara yönelik talimatında yalnızca mevcut ürünlerin kaldırılmasını değil, DeepSeek tabanlı hizmetlerin satın alınmasının da durdurulmasını istemiştir. Karar, doğrudan DeepSeek tarafından geliştirilen çözümlerin yanı sıra Çin merkezli modelden yararlanan üçüncü taraf yazılımları da kapsamına almıştır.
Bakanlık, DeepSeek modellerinin birden fazla güvenlik riski barındırabileceğini savunmuştur. Kurumun değerlendirmesine göre kamu çalışanlarının veya devlet adına hizmet veren yüklenicilerin söz konusu sistemleri kullanması, hassas bilgilerin Çin Halk Cumhuriyeti’ne aktarılması riskini doğurabilir. DHS ayrıca modellerin ABD vatandaşları veya devlet kurumları hakkında istihbarat üretmek amacıyla kullanılabileceği ihtimalini gündeme getirmiştir.
Güvenlik değerlendirmesinde kötü amaçlı yazılım ve yazılım açıkları ihtimali de yer almıştır. Bakanlık, DeepSeek tabanlı sistemlerin devlet altyapısında kullanılması durumunda veri güvenliği, erişim kontrolü ve siber savunma süreçlerinin zarar görebileceği uyarısında bulunmuştur.
DHS’nin temmuz ayında hazırladığı, pazartesi günü kamuoyuna açıklanan memorandum, federal kurumların internet trafiğini daha yakından takip etmesini de öngörmüştür. Talimata göre kurumlar, devlet internet sitelerine giren ve bu sitelerden çıkan veri akışlarını izleyerek DeepSeek kaynaklı olası tehditleri belirlemeye çalışacaktır.
Ağ trafiğinin izlenmesi, kamu altyapısında kullanılan hizmetlerin hangi dış sistemlerle iletişim kurduğunun değerlendirilmesi açısından önem taşımaktadır. Özellikle üçüncü taraf yazılımlara entegre edilen yapay zekâ modelleri, kurumların veri işleme süreçlerinde ek denetim ihtiyacı doğurabilir. DeepSeek güvenlik politikası kapsamında alınan önlemler, federal sistemlerde kullanılan yazılımların kaynaklarının ve veri aktarım mekanizmalarının yeniden incelenmesini gündeme getirmiştir.
DeepSeek’e yönelik federal karar, ABD’deki ilk kısıtlama adımı değildir. Ticaret Bakanlığı ile ABD Donanması da daha önce modelin devlet cihazlarında kullanılmasını yasaklayan kurumlar arasında yer almıştır. New York, Tennessee ve Virginia gibi eyaletler de benzer tedbirler uygulamıştır.
Çinli yapay zekâ şirketlerine yönelik endişeler, ABD yönetiminin teknoloji politikasında daha geniş bir yer tutmaktadır. Washington yönetimi, özellikle kamu verilerinin korunması, kritik altyapının güvenliği ve yabancı teknoloji tedarikçilerine bağımlılığın azaltılması konularında yeni sınırlamalar getirmektedir.
Çin’in Washington Büyükelçiliği, yayımlanan haber itibarıyla karara ilişkin bir açıklama yapmamıştır. Dolayısıyla Pekin yönetiminin veya DeepSeek’in son talimata nasıl yanıt vereceği henüz netleşmemiştir.
DeepSeek kararı, ABD Federal İletişim Komisyonunun (FCC) Çin merkezli teknoloji şirketlerine yönelik diğer girişimleriyle aynı döneme denk gelmiştir. FCC, 29 Ekim’de Çin’deki laboratuvarların akıllı telefon, kamera ve bilgisayar gibi elektronik cihazları ABD pazarında kullanılmak üzere test etmesini engelleyecek bir düzenlemeyi oylamayı planlamıştır. Haberde aktarılan verilere göre önceki yıl ABD’deki elektronik ürünlerin yüzde 82’si Çin’de test edilmiştir.
Komisyon, aralık ayında Çin menşeli yeni drone modellerinin ithalatını yasaklamış, ayrıca Çin’de üretilen yeni tüketici yönlendiricilerinin ithalatına yönelik kısıtlamalar getirmiştir. Temmuz ayında ise ulusal güvenlik riski taşıdığı değerlendirilen Çinli şirketlerin temel donanım bileşenlerini içeren cihazların ABD’de satışını sınırlandırma yönünde oy kullanmıştır.
FCC ayrıca ABD telekomünikasyon operatörlerinin ulusal güvenlik riski kabul edilen Çinli telekomünikasyon şirketleriyle bağlantı kurmasını engellemeye yönelik bir teklif sunmuştur. Söz konusu adımlar, yapay zekâ yazılımlarından ağ ekipmanlarına kadar uzanan geniş bir teknoloji alanında denetimlerin sıkılaştırıldığını göstermektedir.
ABD kamu kurumlarında DeepSeek kullanımına getirilen kısıtlama, yapay zekâ tedarikçilerinin güvenlik değerlendirmelerinde daha sıkı ölçütlerle karşılaşabileceğine işaret etmektedir. Kurumların önümüzdeki dönemde yalnızca kullandıkları modelleri değil, bu modellere bağlı hizmetleri, veri akışlarını ve yazılım bileşenlerini de incelemesi beklenebilir.
