GIMP Proje Dosyalarında Büyük Değişime Hazırlanıyor: XCF Formatının Yerine Yeni Sistem Geliyor

GIMP, yaklaşık 30 yıldır kullandığı XCF proje dosyası formatını ilerleyen sürümlerde yeni bir yapıyla değiştirmeye hazırlanırken Photoshop uyumluluğunu da genişletiyor. GIMP 3.3.2 geliştirme sürecinde ortaya çıkacak yeni özellikler arasında arşiv tabanlı proje formatı, daha gelişmiş PSD desteği, tahribatsız düzenleme araçları ile Windows ve macOS için yerel dosya seçme pencereleri bulunuyor. XCF desteği korunacak ancak yeni özelliklerin tamamı yeni format üzerinden kaydedilip açılacağı için eski format zamanla uyumluluk amacı taşıyan bir konuma geçecek.

Yeni Proje Formatı Büyük Dosyaların Yönetimini Değiştirecek

GIMP geliştiricilerinin 3.4 yol haritasında yer verdiği yeni proje formatı, özellikle büyük dosyaların çalışma biçimini değiştirmeyi hedefliyor. Arşiv tabanlı yapı, projenin tamamını her kayıt işleminde yeniden yazmak yerine dosyanın yalnızca değişen bölümlerinin güncellenmesine dayandığı için büyük projelerde kayıt işlemlerinin daha verimli çalışmasını sağlayacak. GIMP ekibi yeni yapının sıkıştırılmış XML tabanlı bir arşiv yaklaşımına dayanacağını belirtirken formatın kesin adı henüz açıklanmadı.

Geliştiricilerin planladığı format değişikliği, GIMP’in yalnızca mevcut düzenleme araçlarını değil gelecekteki belge yapısını da taşıyabilecek bir altyapıya ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. Çok sayfalı belgeler ile animasyon desteği gibi daha karmaşık çalışma modelleri, tek parça hâlinde büyüyen proje dosyalarının yönetimini zorlaştırabileceği için yeni sistemin temel hedeflerinden biri daha büyük içerikleri parça bazında işleyebilmek olacak.

XCF formatı ise ortadan kalkmayacak ve mevcut projeler yeni GIMP sürümlerinde açılmaya devam edecek. GIMP’in geliştirici yol haritası, geriye dönük uyumluluğun korunmasını önemserken yeni işlevlerin zamanla yeni dosya yapısına bağlanacağını gösteriyor.

GIMP 3.4 geliştirmeleri, Photoshop ile dosya alışverişinde yaşanan uyumluluk sorunlarını azaltmaya odaklanan önemli değişiklikler de içeriyor. PSD Descriptors desteği, düzenlenebilir metin katmanlarının daha doğru biçimde ele alınmasına yardım ederken bazı ayar katmanları ile modern katman stillerinin içe aktarılmasının önünü açacak.

GIMP’in Photoshop dosyalarına yönelik çalışmaları yeni bir girişim niteliği taşımıyor çünkü proje önceki geliştirme sürümlerinde de PSD içe aktarma ile dışa aktarma tarafında önemli iyileştirmeler yapmıştı. GIMP 3.2 ile birlikte daha fazla PSD katman stilinin içe aktarılması desteklenirken önceki sürümlerde CMYK dosyaları, katman maskeleri ile farklı PSD özellikleri üzerinde de çalışmalar gerçekleştirilmişti.

Photoshop’tan GIMP’e geçen tasarımcılar açısından PSD uyumluluğunun genişlemesi, iki uygulama arasında dosya aktarırken düzenlenebilir içeriğin korunması bakımından önem taşıyor. GIMP’in PSD eklentisi üzerindeki geliştirmeleri sürdükçe metin, katman efekti ile ayar katmanı gibi öğelerin yeniden oluşturulmadan kullanılabilmesi daha geniş bir çalışma alanı oluşturacak.

GIMP 3.4 geliştirme hattında katman maskelerine tahribatsız filtre uygulama desteği de yer alıyor. Tasarımcılar filtre işlemlerini doğrudan piksel verisini kalıcı biçimde değiştirmeden kullanabildiği için düzenleme aşamasında geri dönüş esnekliği artacak.

Düzenlenebilir tahribatsız degradeler de aynı geliştirme grubunda yer alıyor. GIMP 3.2 ile gelen tahribatsız katman yaklaşımı dış görüntüleri bağlantılı katman olarak kullanma, vektör katmanlarıyla çalışma gibi yetenekler kazanmıştı; 3.4 çalışmalarının ise düzenleme işlemlerini daha fazla öğeye yayması planlanıyor.

GIMP’in GEGL tabanlı görüntü işleme mimarisi, söz konusu düzenleme modelinin teknik altyapısında önemli rol oynuyor. Geliştiriciler yeni filtre API’lerini genişletirken eski bazı filtre işlevlerini kullanımdan kaldırmaya başladı ve eklenti geliştiricilerini doğrudan GEGL filtrelerine yönlendirdi.

Windows ile macOS üzerinde çalışan GIMP kullanıcıları, yeni geliştirme sürümlerinde işletim sistemlerinin yerel dosya seçme pencerelerini kullanabilecek. Native file chooser desteği, uygulamanın dosya açma ve kaydetme ekranlarının ilgili işletim sisteminin alışılmış arayüzüne daha yakın çalışmasını sağlayacak.

Arayüz tarafındaki diğer değişiklikler daha küçük görünse de günlük kullanım sırasında doğrudan hissedilebilecek düzenlemeler içeriyor. SVG tabanlı ölçeklenebilir imleçler farklı ekran çözünürlüklerinde daha tutarlı görüntü sağlarken MyPaint fırçalarına eklenen spektral pigment karıştırma yaklaşımı dijital boyama tarafındaki renk davranışını geliştiriyor.

Döndürülmüş bir tuval üzerinde çizim yaparken veya yakınlaştırma işlemi sırasında ortaya çıkan performans sorunu da geliştirme sürecinde ele alınıyor. GIMP ekibi, tuvalin döndürülmesinden sonra çizim ile yakınlaştırmanın belirgin biçimde yavaşlamasına yol açan problemi gidererek etkileşim performansını iyileştirmeyi hedefliyor.

GIMP 3.3.2 hâlen geliştirme aşamasında bulunurken kullanıcıların daha büyük değişiklikleri kararlı sürümde görmesi için geliştirme takviminin ilerlemesi gerekiyor. GIMP ekibi aynı dönemde 3.2.6 sürümünü hata düzeltmeleri ile daha küçük iyileştirmeler için hazırlıyor.

GIMP 3.2.4 sürümü sonrasında proje, 3.2 serisini kararlılık ile güvenlik düzeltmelerine odaklarken 3.4 için yeni özelliklerin geliştirilmesine ağırlık vermeye başladı. Geliştirici yol haritası da yeni XCF formatı, katman maskelerinde filtreler, PSD katman efektleri ile yüksek seviyeli CMYK desteğini 3.4 kapsamında üzerinde çalışılan başlıklar arasında gösteriyor.

Açık kaynaklı fotoğraf düzenleme yazılımları açısından GIMP’in dosya formatında yapacağı değişiklik, uygulamanın gelecek yıllardaki belge mimarisini belirleyecek daha geniş bir dönüşümün parçası olacak. Kullanıcıların mevcut XCF arşivlerini koruyabilmesi geçiş riskini sınırlarken yeni formatın büyük projeler, çok sayfalı belgeler ile animasyon gibi kullanım alanlarında ne kadar başarılı olacağı GIMP 3.4 geliştirmelerinin en önemli göstergelerinden biri olacak.