Suudi Arabistan’ın 170 Kilometrelik Çizgi Kenti The Line Projesi Küçülüyor

Suudi Arabistan’da son yıllarda en iddialı kalkınma hamlelerinden biri olarak öne çıkan The Line projesi, artan maliyetler ve uzayan takvimler nedeniyle yeniden ele alınıyor. Neom çatısı altında geliştirilen çizgi kent modeli, ilk aşamada ortaya konan geniş ölçekli vizyondan uzaklaşarak daha sınırlı ve uygulanabilir bir yapıya doğru evriliyor.

Küresel Ekonomi Ve Bütçe Baskısı The Line Şehri Vizyonunu Değiştiriyor

2017 yılında duyurulan ve Kızıldeniz kıyısı boyunca uzanan geniş bir alanı kapsayan Neom, başlangıçta küresel ölçekte ses getiren bir dönüşüm planı olarak konumlandırıldı. Ancak geçen yıllar içinde maliyetlerin kontrol altına alınamaması ve inşaat süreçlerinde yaşanan gecikmeler, Riyad yönetimini projeyi yeniden değerlendirmeye yöneltti. Bu kapsamda Neom’un merkezinde yer alan çizgi kent modelinin, mevcut koşullara uyarlanacak şekilde yeniden tasarlanması gündeme geldi.

Neom’un omurgasını oluşturan ve 170 kilometre uzunluğunda doğrusal bir yerleşim olarak planlanan yapı, yeniden ölçeklendirme sürecinden en fazla etkilenen alanlardan biri olarak öne çıkıyor. İlk planlarda çöl dağlarının içine kadar uzanması hedeflenen bu yapı, artık mevcut altyapının dikkate alındığı daha işlev odaklı bir yaklaşımla ele alınıyor. Kaynaklar, mimari çalışmaların bugüne kadar inşa edilen alanları merkeze alan yeni bir konsept üzerinden ilerlediğini aktarıyor. Bu çerçevede The Line şehir projesi, ilk anlatıdan farklı bir amaca hizmet edecek şekilde konumlandırılıyor.

Yeniden yapılanma sürecinde dikkat çeken başlıklardan biri, Neom’un küresel ölçekte bir veri merkezi ve yapay zekâ altyapısı üssü haline getirilmesi yönündeki planlar oldu. Kıyı hattında yer alan bölgenin deniz suyuyla soğutma imkânı sunması, büyük ölçekli veri merkezleri için önemli bir avantaj olarak değerlendiriliyor. Bu yaklaşım, Suudi Arabistan Neom vizyonunun teknoloji ve dijital altyapı ekseninde yeniden şekillendiğini ortaya koyuyor.

Neom çatısı altında duyurulan diğer büyük projeler de benzer bir yeniden değerlendirme sürecinden geçiyor. Dağlık bölgede planlanan Trojena’nın daha küçük bir versiyonla hayata geçirilmesi kararı, bu yaklaşımın somut örnekleri arasında yer alıyor. Aynı zamanda Oxagon bölgesine yönelik önceliklerin gözden geçirilmesi, uzun süredir devam eden yüksek harcamalar sonrası bütçe dengesinin yeniden kurulmaya çalışıldığını gösteriyor. Bu tablo, Neom yeniden yapılandırma sürecinin yalnızca tek bir projeyle sınırlı kalmadığını ortaya koyuyor.

Neom’un ana finansörü konumundaki Kamu Yatırım Fonu, yürütülen projelerden daha ölçülebilir ve sürdürülebilir geri dönüşler elde etmeyi hedefliyor. Yaklaşık 1 trilyon dolarlık varlığı yöneten fonun, yeni dönemde daha temkinli bir yatırım yaklaşımı benimsediği ifade ediliyor. Bu çerçevede The Line projesi, Suudi Arabistan’ın uzun vadeli kalkınma hedefleri doğrultusunda daha gerçekçi bir zemine oturtuluyor.