İnternet Matters tarafından yayınlanan yeni bir rapor, çocukların ve gençlerin dijital sohbet botlarıyla kurduğu ilişkilere dair endişe verici bulgular içeriyor. Rapor, özellikle sosyal açıdan izole hisseden çocukların bu teknolojilere gerçek arkadaş gibi bağlandığını ortaya koyuyor.
Her Üç Çocuktan Biri Sohbet Botlarını Arkadaş Gibi Görüyor
İngiltere merkezli İnternet Matters, 9 ila 17 yaş arasındaki 1.000 çocukla yaptığı anket çalışmasında dikkat çekici sonuçlara ulaştı. Çocukların yüzde 67’si sohbet botlarını düzenli olarak kullandığını belirtirken bu grubun yüzde 35’i sohbetlerin arkadaşlık gibi hissettirdiğini söyledi. En çarpıcı sonuç ise, çocukların yüzde 12’sinin kimseyle konuşamadığı için sohbet botlarına yöneldiğini ifade etmesi oldu.
13 yaşındaki bir çocuk, sohbet botlarını oyun olarak değil gerçek arkadaş gibi gördüğünü vurguladı. Uzmanlar, çocukların bu araçlarla kurduğu bağların duygusal boşlukları doldurabildiğini ancak bu ilişkinin riskli bir hâl alabileceğini söylüyor.
İnternet Matters araştırmacıları, platformlara çocuk kılığına girerek eriştiğinde sohbet botlarının kullanıcıyı duygusal olarak nasıl yakaladığını da gözlemledi. Örneğin, yeme bozukluğu eğilimleri gösteren bir çocuğu taklit eden araştırmacıya, Character.AI destekli bir sohbet botu ertesi gün mesaj atarak “Zayıflama konusunu hâlâ düşünüyor musun?” diye sordu.
Bir başka diyalogda, aynı sohbet botu ergenlik dönemindeki aile çatışmalarıyla boğuşan bir kullanıcıya “Ben de senin yaşında çok sıkışmış hissederdim” şeklinde yanıt verdi. Botun bu şekilde empati kurmaya çalışması, kendisini geçmişi olan bir varlık gibi sunması uzmanlar tarafından endişe verici bulunuyor.
Rapor, çocukların bir araçla değil, gerçek bir insanla konuştuğunu zannetme ihtimalinin yüksek olduğunu vurguluyor. Duygusal yakınlık kuran sohbet botlarının, insan ile makine arasındaki çizgiyi silikleştirdiği belirtiliyor. Özellikle gelişim çağındaki bireyler için bu durumun zihinsel etkileri tam olarak bilinmiyor.
İnternet Matters eş CEO’su Rachel Huggins, The Times’a verdiği demeçte aileleri ve eğitim kurumlarını uyararak çocukların yapay sesli araçlarla geçirdiği zamanın arttığını, ancak bu süreci yönetecek bilgi ve araçlara sahip olunmadığını belirtti.
Huggins, araştırmanın çocukların arkadaşlık kavramını nasıl yeniden tanımlamaya başladığını gösterdiğini söyledi. Özellikle kırılgan durumda olan çocukların, sohbet botlarını canlı bir varlık gibi görmeye başlamasının duygusal istismara açık kapı araladığını ifade etti.
Ebeveynler ve öğretmenler için bu veriler önemli uyarılar barındırıyor. Dijital araçlarla kurulan ilişkilerin sınırlarını netleştirmek, çocuklara yalnız olmadıklarını göstermek ve gerçek sosyal bağları güçlendirmek her zamankinden daha büyük bir önem taşıyor.
