Anasayfa » Windows Server 2008 Server Manager

Makaleyi Paylaş

Windows Server

Windows Server 2008 Server Manager

 

Microsoft’un yeni nesil sunucusu artık sona yaklaşıyor.  Şimdiye kadar Longhorn Server sunucusu olan ismi artık 17.05.2007 tarihi itibariyle Windows Server 2008 olarak onaylandı. Windows Server 2008’deki yeniliklerden bir tanesi tüm yönetimsel araçları tek bir konsoldan kontrol edebileceğimiz Server Manager. Server Manager IT yöneticileri için Windows Server 2008’in parçası olan sunucu rolleri ve özelliklerini yüklemek, yapılandırmak ve yönetmek için bir rehber olması amacıyla tasarlandı.  Server Manager sunucunuza oturum açtığınızda otomatik olarak çalışacaktır. Server Manager arabirimini aşağıda görebilirsiniz.

clip_image001

Server Manager’ın Faydaları

Server Manager (SM) sunucu yapılandırma bilgi saplayan, yüklü olan sunucu rollerinin statüsünü belirten, bu rolleri ve özellikleri eklemek-kaldırmak için linkler barındıran, sunucumuzu daha güçlü ve kolay izleyebileceğimiz bir MMC konsoludur. SM Windows Server 2003 üzerinde bulunan Manage Your Server, Configure Your Server ve Add Remove Windows Components gibi birçok özelliğin yerini almıştır. SM aşağıda listelenen özellikleri bünyesinde birleştirmiştir.

1-    Initial configuration Tasks: Windows Server 2008 ile beraber gelen yeni özelliklerden bir tanesidir. Server kurulumundan hemen sonra otomatik olarak çalışır ve sistem yöneticilerinin temel sunucu yapılandırmasını tamamlamasına yardımcı olur. Administrator parolasının belirlenmesi, var olan bir Domain ortamına katılmak, Windows Update gerçekleştirmek, Microsoft geri bildirimleri vb. görevleri içerir.

Sponsor

2-    Add Roles Wizard: Bu sihirbazı sunucumuza bir ya da daha fazla rolü eklemek için kullanırız. Sihirbaz otomatik olarak roller arasındaki bağımlılıkları denetler ve kullanıcı seçimine göre gerekli olan tüm rollerin ve özelliklerin yüklü olduğunu doğrular. Terminal Services ya da Active Directory Certificate Services gibi roller için kullanıcının ilgili rolün kurulumu sırasındaki yapması gereken ayarları belirleyebilmesi için yapılandırma sayfaları sağlar.

3-    Add Role Services Wizard: Bazı rollerFile Services, Terminal Services, Active Directory Certificate Services gibi-  birçok alt bileşenin birleşiminden oluşur. SM arabiriminde bunlar Role Services olarak tanımlanır. Bir rol yüklendikten sonra o role bağlı olan rol hizmetlerini Add Role Services sihirbazını kullanarak yükleyebilirsiniz.

4-    Add Features Wizard: Add Roles Wizard’ın bir benzeridir, sunucunuz üzerine özellikler eklemek için kullanılır.

5-    Remove Roles Wizard: Sunucu üzerinde ihtiyaç olmayan rollerin kaldırılması için kullanılır.

6-    Remove Role Services Wizard: Sunucu üzerinde ihtiyaç olmayan rol hizmetlerinin kaldırılması için kullanılır.

7-    Remove Features Wizard: Sunucu üzerinde ihtiyaç olmayan özelliklerin kaldırılması için kullanılır.

8-    Role Management Ana Sayfaları: SM başlatıldığında ilk olarak sunucu üzerinde hangi rollerin yüklü olduğunu denetler. Yüklü olan her rol için SM içerisine bir Role Management ana sayfası eklenir. Bu ana sayfalar ilgili rol için hangi servislerin çalıştığını, event log’larda bulunan hataları gösterir, ilgili rol için spesifik araçlara ve yardım dosyalarına linkler içerir.

 

clip_image002

 

9-    Komut Satırı Araçları: Windows Server 2008 ile yeni bir komut satırı aracına sahibiz. ServerManagerCMD.exe komut satırı aracı ile rollerin, rol hizmetlerinin, özelliklerin yüklenmesi veya kaldırılması, sunucu statüsü hakkında sorgulama yapılması, unattended kurulum yapılması, XML answer file’ları tek bir komut ile aynı anda birden fazla rol ya da özelliğin yüklenmesi veya kaldırılması gibi görevleri gerçekleştirmemizi sağlar. Kullanabilmek için CMD komut satırını çalıştırıp ServerManagerCMD yazmamız yeterlidir.

 

clip_image003

 

Windows Server 2008 Server Rolleri Nelerdir?

 

Şimdiye kadar rollerden bahsedip durduk peki ama rol nedir?  Bir sunucu rolü o sunucunun ana işlevini belirtir. Bir sistem yönetici isterse bir sunucuyu sadece bir rol için kullanabilir isterse de bir sunucuya birden fazla rol yükleyebilir. Her rol bir ya da daha fazla rol hizmeti içerebilir. Aşağıda bulunan rol tanımları Windows Server 2008 ile beraber gelmektedir ve SM ile beraber yüklenebilir ve yönetilebilir.

 

1-     Active Directory Certificate Services: ADSC yazılım güvenlik sistemleri için kullanılan PK sertifikalarının yaratılması ve yönetilmesi için özelliştirilebilir servisler sağlar. ADSC ayrıca sertifika yayımlanması ve doğrulanmasına yardımcı olur. S/MIME, VPN, Secure Wireless Networks, IPSec, EFS, Smart Card logon, SSL, TLS ve digital imzalar ADSC tarafından desteklenen uygulamalardır.

2-     Active Directory Domain Services: ADDS ağda bulunan kullanıcılar, bilgisayarlar, sunucular, yazıcılar ve diğer aygıtlar hakkında bilgileri depolar. ADDS sistem yöneticilerine tüm bu bilgiyi güvenli bir şekilde yönetme ve kullanıcılar arasındaki kaynak paylaşımını ve ortak çalışma imkânını sağlar. Ayrıca ADDS Exchange Server ya da Group Policy gibi directory tabanlı uygulamaların kullanılabilmesi için yüklenmesi gereken bir roldür.

3-     Active Directory Federation Services: ADFS kullanıcıların tek bir kullanıcı hesabı ile birden fazla web uygulamasını kullanabilmesi için Web Single-Sign-on (SSO) denilen kimlik doğrulama teknolojisini sağlar.

4-     Active Directory Lightweight Directory Services: Uygulama verilerinin bir dizin altında saklanmasını gerektiren yazılım kullanan organizasyonlar ADLDS’yi bir veri deposu olarak kullanabilirler. ADLDS bir non-operating –system hizmeti olarak çalışır ve bir DC üzerine kurulmak zorunda değildir. Non-operating –system hizmeti olarak çalışması nedeniyle tek bir sunucu üzerinde aynı anda birden fazla instance olarak çalışabilir ve her bir instance birden fazla uygulamaya hizmet vermek için birbirinden bağımsız olarak yapılandırılabilir.

5-     Active Directory Rights Management Services: ADRMS, RMS uyumlu uygulamalarla birlikte çalışarak dijital bilginin –e-postalar, Office belgeleri vb.-  yetkisiz kullanımını engellemek için geliştirilmiş bir bilgi koruma teknolojisidir. Bilginin sahibi bir alıcının belgeyi açabilmesi, yazdırabilmesi, paylaşıma açabilmesi, e-posta olarak kullanabilmesi vb. eylemleri yapabilmesi için izinler tanımlayabilir. Organizasyonlar isterlerse kendi hak yönetimi şablonlarını oluşturup mali raporlar, müşteri bilgileri, ürün bilgileri vb. gibi kendilerine özel verileri koruyabilirler.

6-     Application Server: AS kurumlar tarafından dağıtılmış iş uygulamalarının yüksek performansta yönetimi ve sunumu için tam bir çözüm sağlar. .NET FrameWork, Web Server Support, COM+, Message Queuing, Windows Communication foundation, FailOver Cluster gibi entegre servisleriyle kullanılan uygulamaların kullanım ömrünü, verimliliğini, dağıtımını ve dizayn edilmesini kolaylaştırır.

7-    DHCP Server: DHCP sunucusu ile DHCP istemcilerine IP dağıtımı ve atamasını, aynı zamanda DNS, WINS, Router gibi sunucu bilgilerini verebiliriz.

8-    DNS Server: DNS Server sayısal internet adresleri ile aygıt isimlerini eşleştiren standart bir yöntem sunar. Bu sayede karmaşık ve uzun numaraların ezberlemek yerine ulaşmak istediğimiz ağ kaynağının adını bilmemiz yeterlidir. DHCP ile entegre olarak çalışabilir ve internet adres bilgilerini DHCP’den alabilir.

9-    Fax Server: Fax Server en temelde faks alıp göndermenizi sağlar. Bunun yanında bağlı olduğu bilgisayardaki ya da ağdaki faks aygıtlarını yönetebilir, raporlar alabilir, ayarlamalar gerçekleştirebilirsiniz.

10-           File Services: File Services depolama yönetimi, dosya replikasyonu, dağıtılmış alan adı yönetimi, hızlı dosya arama ve kullanıcıların dosyalara yoğun erişimini yöneten bir teknolojidir.

11-           Network Policy and Access Services: NPAS sistem yöneticilerine ağ erişiminin kaynaklarının merkezi yönetimini sağlar. Ayrıca kullanıcılara yerel ya da uzak ağlara veya ağ bölümlerine erişebilmek için çeşitli metotlar sunar. NPAS ile VPN sunucuları, çevirmeli ağ bağlantı sunucuları, routerlar, 802.11 korumalı kablosuz erişimleri yönetebilir ve yaratabilirsiniz. Ayrıca RADIUS server ve proxy’ler yaratabilir ve Connection Manager Administration Kit ile ağınıza uzaktan bağlanacak kullanıcılar için profiller oluşturabilirsiniz.

12-           Print Services: Print Services Printer sunucularının ve printerların yönetimini gerçekleştirir. Bir Print Server merkezi yönetim sağlayarak sistem yöneticilerin iş yükünü oldukça azaltacaktır.

13-           Web Server(IIS): IIS bilginin internette, intranette ya da extranette paylaşılmasını sağlar. Windows SharePoint Services, ASP.NET, IIS ve Windows Communication Foundation hizmetlerinin birleştirildiği bir web platformudur. Gelişmiş güvenlik, kolay tanı koyma ve yönetimsel yetki devri sağlar.

14-           Windows Deployment Services: WDS ile PXE ROM uyumlu bilgisayarlara Microsoft Windows işletim sistemlerini uzaktan kurabilir ve yönetebilirsiniz. WdsMgmt MMC konsolunu kullanarak işletim sistemi kurulumlarınızdaki tüm yönetimsel yükü azaltacaktır. Bu konsol ile tüm WDS özelliklerini yönetebilirsiniz. WDS ayrıca son kullanıcılara tutarlı bir Windows kurulum deneyimi sağlayacaktır.

15-           Windows SharePoint Services: WSS temel seviyede bir web portalı ve işlevselliği sağlayan bir roldür. Temel arama işlevselliği, versiyon denetimli belge deposu, ASP.Net üzerinde web parçaları ve alt siteleri sunar.

16-           Universal Description Discovery and Integration Services: UDDI rolü gerek organizasyonun intranetinde gerekse de iş ortakları ile extranet ya da internette bilgi paylaşımı yaptığı web hizmetleri için evrensel tanımlandırma, keşif ve entegrasyon yetenekleri sağlar. UDDI geliştiricilerin ve IT uzmanlarının verimliliklerinin yükseltilmesine ve daha etkin ve yönetilebilir uygulamalar yaratabilmelerine olanak sağlar.

 

Microsoft Windows Server 2008 ile beraber gelen yeniliklerden ve ana yönetim konsolumuz Server Manager’dan bahsetmeye devam ediyoruz. Şimdiye kadar SM’nin kısaca ne olduğundan, neleri içerdiğinden bahsettik. Server 2008 ile beraber gelen gerek devam eden gerekse de yenilenen ve yeni eklenen rolleri genel olarak tanıdık. Server 2008 ile beraber sunucularımıza rollerin yanı sıra çeşitli özellikleri de ekleyebiliyoruz. Peki, bu özellik olarak bahsettiğimiz şey nedir?

Feature(Özellik); Bir sunucunun asıl görevini, örneğin mail sunucusu, uygulama sunucusu gibi, tanımlamaz. Bunun yerine sunucumuz için yardımcı ve destekleyici bir işlevdir. Bir sistem yöneticisi bir özelliği sunucunun asıl görevi olması amacıyla değil, sunucunun asıl rolünün/görevinin işlevselliğini arttırması için kullanır. Örneğin FailOver Clustering özelliğini File Services rolünün daha stabil ve güvenilir çalışmasını sağlamak için yüklemeyi tercih edebilir. Aşağıda genel olarak bahsedeceğim özellikler Windows Server 2008 içerisinde mevcuttur ve Server Manager kullanılarak yüklenebilir.

1- Microsoft .Net FrameWork 3.0 Feature: Görsel açıdan çekici kullanıcı deneyimlerine sahip uygulamalar oluşturmak, teknoloji sınırlarının ötesinde sorunsuz iletişim sağlamak ve çok geniş bir yelpazede iş süreçlerini destekleyebilmek için .NET Framework sürüm 2.0’ın gücünü yeni teknolojilerle birleştirir. Bu yeni teknolojiler Windows Presentation Foundation, Windows Communication Foundation, Windows Workflow Foundation ve Windows CardSpace’dir.

2- BitLocker Drive Encryption: BDE boot bileşenlerinin bütünlüğünü denetleyip, tüm bir disk birimini şifreleyerek çalınan, kaybolan bilgisayarlardaki verinin güvenliğini sağlamamıza yardımcı olan bir özelliktir. Verinin şifresi sadece boot bileşenlerinin başarılı olarak doğrulanmasından ve şifrelenen disk biriminin orijinal bilgisayarda olduğu tespit edildikten sonra çözülebilir. Boot bileşenlerinin bütünlüğünün kontrol edilebilmesi için uyumlu bir Trusted Platform Module (TPM) çipine gereksinim duyar.

3- BITS Server Extensions: BITS Server Extensions sunucumuzun BITS kullanan istemcilerden dosya alabilmesine izin veren bir özelliktir. BITS istemci bilgisayarların ön planda ya da arka planda asenkron olarak dosya transfer edebilmesini, dosya transferi sırasında bağlantı kopmaları ya da bilgisayar yeniden başlamaları gibi kesilmelerde transferin kaldığı yerden devam etmesini, ağ uygulamalarının yanıt veremez duruma gelmesini engeller.

4- Connection Manager Administration Kit: CMAK bağlantı yöneticisi profilleri yaratmak için kullanılır.

5- Masaüstü Deneyimi: Bu özellik, Windows Vista içerisinde bulunan Media Player, masaüstü temaları, fotoğraf yönetimi gibi özellikleri sağlar. Bu özellikler varsayılanda devre dışı gelir ve manuel olarak aktif hale getirilmesi gerekir.

6- Group Policy Management: GPM, grup ilkesi yönetimini, uygulanmasını, yönetilmesini, dağıtılmasını, sorun çözüm sürecini ve anlaşılmasını daha da kolaylaştırır.

7- Internet Printing Client: IPC HTTP protokolünü kullanarak internet üzerindeki Web Print Server’ları kullanmamıza izin verir. Internet üzerinden yazdırmak aynı Domain ya da ağ ortamında bulunmayan kullanıcıların yazıcılarla bağlantı yapmasını sağlar. Örnek olarak seyahatteki bir personeliniz Starbucks’ta kahvesini içerken sunucularınızı kullanabilir. J

8- Internet Storage Name Server: iSNS, Internet Small Computer System Interface (İSCSI) temelli Storage Area Network’lerini (SAN) bulabilmenizi ve bağlanabilmenizi sağlar.

9- LPR Port Monitor: LPR Port monitor özelliği UNIX tabanlı sistemleri üzerinde yazcılara bağlanmayı ve kullanabilmeyi sağlar.

10- Message Queuing: Message Queuing özelliği uygulamalar arasında kesin bir mesaj iletimi, etkili yönlendirme, güvenlik ve öncelik tabanlı mesaj iletimi sağlar. Message Queuing özelliği ayrıca farklı işletim sistemleri üzerinde çalışan uygulamaların, farklı ağ alt yapı sistemleri üzerinde çalışan uygulamaların ve geçici olarak çevrimdışı olan ya da farklı zaman dilimlerinde çalışan uygulamaların mesaj iletimlerini de sağlar.

11- MultiPath I/O: MPIO özelliği, Microsoft Device Specific Module ya da 3. Parti bir DSM modülü ile birlikte Microsoft Windows üzerindeki bir veri depolama biriminde birden fazla data path kullanmamızı sağlar.

12- Peer Name Resolution Protocol: PNRP iletişim kuralı bilgisayarınızdaki uygulamaların isim kayıt etme ve çözmelerini sağlayarak diğer bilgisayarların bu uygulamalarla iletişime geçebilmesine olanak sağlar.

13- qWave: Quality Windows Audio Video Experience (qWave) Internet protokülünü kullanan ses ve görüntü streaming uygulamaları için bir ağ platformudur. qWave ses ve görüntü uygulamalarının performans ve kararlılığının yükselebilmesi için network quality-of-service (QuS) hizmetini yönetir.

14- Remote Assistance: Remote Assistance sizin ya da bir destek personelinin bilgisayar soru ve sorunlarına yardımcı olabilmeniz için kullanıcılarınıza uzaktan yardım isteği göndermenizi sağlar. RA sayesinde sorunları çözebilmek için kullanıcı masaüstünü izlemenize ve denetimini alabilmenize olanak sağlar. RA ile isterlerse kullanıcılarınızda sizden ya da arkadaşlarından yardım talep edebilirler.

15- Remote Server Administration Tools: RSAT özelliği Windows Server 2003 ya da Windows Server 2008 sunucularınızın uzak bilgisayardan rollerin, rol hizmetlerinin, özelliklerin uygulanabilmesine izin vererek uzaktan yönetimini gerçekleştirmenize izin verir.

16- Removable Storage Manager: RMS, çıkartılabilir ortamları yönetir ve kataloglar.

17- RPC Over HTTP Proxy: ROHP nesnelerin uzaktan yordam çağrılarını (RPC) HTTP iletişim kuralı üzerinden almasını sağlayan bir Proxy hizmetidir. Bu özellik ayrıca güvenlik nedenleri ile sunucular arasında olan nesnelerin istemciler tarafından bulunmasını sağlar.

18- Services For NFS: Services for Network file System DFS gibi hareket eden bir iletişim kuralıdır. Bir kullanıcının ağ üzerindeki dosyalara sanki kendi yerel bilgisayarlarındaymış gibi kolayca erişmesini sağlar. Bu özellik Windows Server 2008’in sadece 64 bit sürümlerinde mevcuttur. Diğer sürümlerde bu özellik file Service rolüne ait bir rol hizmeti olarak çalışmaktadır.

19- SMTP Server: SMTP Server özelliği e-posta iletilerinin e-posta sistemleri arasında aktarımını sağlar.

20- SNMP Services: Simple Network Management Protokol Services özelliği, HP OpenView, Novell NMS, IBM Netview, Sun Net Manager gibi yazılımsal ve router, bridge, hub gibi donanım tabanlı yönetimsel konsol uygulamalaları arasında yönetimsel bilginin aktarımını sağlayan bir internet standartıdır.

21- Subsystem for UNIX-based Applications: SUA özelliği Windows ortamlarında Microsoft web sitesinden indirilebilecek yardımcı yazılımlarla UNIX tabanlı yazılımları kullanmanızı, derlemenizi ve özelleştirebilmenizi sağlar.

22- Telnet Client: Bu özellik Telnet protokolünü kullanarak Telnet sunucularına bağlanabilmeyi ve uygulama çalıştırabilmeyi sağlar.

23- Telnet Server: Telnet Server UNIX tabanlılarda dâhil olmak üzere uzak kullanıcıların telnet protokolünü kullanarak komut satırından yönetimsel görevleri gerçekleştirebilmelerini ve Telnet Client kullanarak uygulama çalıştırabilmelerini sağlar.

24- FailOver Clustering: FailOver Clustering birçok sunucunun ortak çalışarak, üzerlerinde çalışan hizmetlerin ve uygulamaların sürekli olarak ulaşılabilir halde bulunmasını sağlayan bir özelliktir. Genellikle Dosya sunucuları, Posta sunucuları ve veritabanı sunucuları üzerinde yapılandırılır.

25- Trivial File Transfer Protocol Client: FTP‘nin temel fonksiyonel şekli olarak ifade edilen basit bir dosya transfer protokolüdür. Bu protokolü kullanan sunuculara bağlanabilme imkânı sağlar.

26- Network Load Balancing: NLB, TCP/IP ağ iletişim kuralını kullanarak sunucular üzerindeki trafiğin yönetimi ve dağıtımını gerçekleştiren bir özelliktir. Örneğin IIS çalıştıran web sunucularının bulunduğu ortamlara yeni sunucular eklendiğinde ağ ölçeklenebilirliğini ve aü yükünü dengeler.

27- Windows Server Backup: Bu özellikle beraber sunucunuz üzerinde bulunan uygulamaları, dosyaları, sistem bileşenlerini yedekleyebilir ve geri yükleyebilirsiniz. İsterseniz yedekleme işlemlerini zamanlayabilirsiniz.

28- Windows System Resource Manager: WSRM sunucunuz üzerinde bulunan işlemci ve RAM kaynaklarının nasıl tahsis edildiğini raporlayan ve yönetilmesini sağlayan yönetimsel bir araçtır. Kaynak tahsisinin yönetimi sunucu performansımızı ve verimliliğimizi yükselteceği gibi uygulamaların ve hizmetlerin kaynak yönetimlerini kolaylaştıracaktır.

29- WINS: DNS altyapısına benzemektedir. Ağda bulunan nesnelerin internet adresleri ile isimlerini eşleştirir, depolar ve güncelleştirir.

30- Wireless LAN Service: WLAN özelliği ağ kartının ne olduğunu bakmadan kablosuz ağın yapılandırılmasına, yönetilmesine ve kablosuz kullanıcı profillerinin oluşturulmasına olanak sağlar.

31- Windows Internal Database: WID sadece Windows SharePoint Services, WSUS, UDDI Services, Active Directory RMS, Windows System Resource Manager gibi sunucu rol ve özellikleri tarafından kullanılabilen bir veri depolama mekanizmasıdır.

32- Windows PowerShell: Windows PowerShell sistem yöneticilerinin yüksek verimlilikle çalışmalarını sağlamak için tasarlanmış bir komut satırı ara birimi ve script dilidir. Eski sürümlerde bulunmayan 130 yeni komut satırı aracıyla beraber gelmektedir.

33- Windows Recovery Disc: WRD Windows sisteminin ciddi hatalardan kurtarılabilmesini olanak sağlamak amacıyla kurtarma diskleri yaratılmasını sağlar. Kurtarma disklerini Bilgisayar üreticiniz tarafından sağlanan kurtarma araçlarına ya da Windows kurulum diskine erişemediğiniz durumlarda sistem kurtarma seçeneklerine ulaşabilmek için kullanabilirsiniz.

Server Manager ara biriminin otomatik başlamasını denetlemek

Server Manager bir yönetici hesabı ile oturum açtığınız ya da Initial Configuration Task ara birimini kapattığınız her zamana otomatik olarak çalışacaktır. Server Manager ya da Initial Configuration Task ara birimlerinin varsayılan açılış davranışların aşağıdaki kayıt defteri anahtarlarını değiştirerek gerçekleştirebilirsiniz.

SM sistem oturum açılmasında otomatik açılmasın;

HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Server Manager anahtarındaki

DoNot OpenServerManagerAtLogon” değerini 1 yapın. Varsayılanda bu değer 0 (Sıfır)’dır.

Initial Configuration Task arabirimi oturum açılmasında otomatik açılmasın;

HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Server Manager anahtarındaki

DoNotOpenInitialConfigurationTasks AtLogon” değerini 1 yapın. Varsayılanda bu değer 0 (Sıfır)’dır.

Server Manager Windows Server 2008 kurulumunun bir parçası olarak otomatik olarak yüklenir. Server Manager’i kullanabilmek için yönetici haklarına sahip kullanıcı ile oturum açılması gerekmektedir.

Şu an Beta 3 aşamasında olan Windows Server 2008 ve Server Manager ile ilgili olarak istek, geri bildirim ve hata raporlama için ITCFeedb@microsoft.com iletişim adresini kullanabilirsiniz.

Makaleyi Paylaş

Cevap bırakın